พจนานุกรมพุทธศาสตร์
ค้นหาพจนานุกรม :
มีคำศัพท์ทั้งหมด : 1615

ลำดับ คำ ความหมาย
1กฏัตตากรรม(Kaattkamma) casual act; cumulative or reserve kamma.
2กฐิน(Kahina) the Kathin ceremony; the annual robe-presentation ceremony (in the month following the end of the Rains Retreat); post-lenten robe-offering; Post-Retreat Robe-Presentation.
3กตเวที(Kataved) one who reciprocates the done favour.
4กตัญญุตา(Kataut) gratitude; grateful?ness; appreciation.
5กตัญญู(Kata) adj. grateful; obliging; know?ing the done favour.
6กตัญญูกตเวทิตา(Katakatavedit) the quality of being a grateful person; grati?tude; gratefulness.
7กตัญญูกตเวที(Katakataved) one who is thankful for benefits received and recip?rocates them.
8กตัตตากรรมดู กฏัตตากรรม
9กถาวัตถุ(Kathvatthu) 1.
10กรมการศาสนา(Ssandhikra*) Department of Religious Affairs.
11กรรม(Kamma) 1. karma; kamma; a voli?tional action; action; deed; good and bad voli?tion. 2. work; job; activity; transaction.
12กรรมกิเลส(Kammakilesa) an action causing impurity; depravity of action; vice of conduct.
13กรรมฐาน(Kammahna) subjects of medi?tation; meditation exercises; the act of meditation or contemplation; ground for mental culture.
14กรรมนิยาม(Kammaniyma) order of act and result; the Law of Kamma.
15กรรมบถ(Kammapatha) course of action; way of action; kamma as the way leading to the woeful or blissful existences.
16กรรมภพ(Kammabhava) kamma-process; the active process of becoming.
17กรรมวาจา" (Kammavc) the formal words of an act; text of a formal act
18กรรมวาจาจารย์(Kammavccariya) Act-Announcing Teacher; (First) Ordination-Teacher.
19กรวดน้ำการ (Dakkhiodakaptana) v. pouring the water of dedication (to transfer merit to other beings).
20กระถางธูปกระถางธูป (Dhpabhjana*) incensory; censer.
21กระทู้กระทู้ (Nikkhepapada) topic; theme; subject; subject matter; gist; point of a discussion; query.
22กรานกราน (Attharati) v. to spread; stretch; lay out; carry out (the kahina robe-making ceremony).
23กราบกราบ (Abhivda) to bow to the ground; to pay respect by making the five-point pros?tration; to prostrate.
24กรุณากรุณา (Karu) compassion; pity.
25กลดกลด1 (Mahchatta) a sunshade. กลด2 (Dussakuik) an umbrella-like tent.
26กลละกลละ (Kalala) the embryo in the first week after conception.
27กษัตริย์กษัตริย์ (Khattiya) 1. a man of the warrior caste; the warrior-ruler; nobles. 2. a king.
28กสิณ"กสิณ (Kasia) a meditational device; object of meditation; the method of inducing con-centration by gazing at any of the ten objects
29กังขากังขา (Kakh) doubt; uncertainty.
30กัณฑ์"กัณฑ์ (Kaa) 1. a chapter
31กัณฑ์เทศน์"กัณฑ์เทศน์ (Dhammadesanpj*
32กัป"กัป
33กัปป์"กัป
34กัลป์"กัป
35กัปปพินทุกัปปพินทุ (Kappabindu) a smudge that makes a new robe allowable; dark mark or small black dot applied to a new robe to make it lawful. v. (ทำกัปปพินทุ) to make a robe allow-able by applying a disfiguring smudge (by which the owner can also identify it); mark with a smudge.
36กัปปิยการกกัปปิยการก (Kappiyakraka) one who makes things suitable for a monk; attendant of a monk.
37กัมมกัมม- ดู กรรม-.
38กัลปนากัลปนา (Kappan) 1. merit dedicated to the departed. 2. ดู ที่กัลปนา.
39กัลยาณมิตตตากัลยาณมิตตตา (Kalyamittat) good friendship; good company; association with the virtuous.
40กามกาม (Kma) sense-desire; desire; sensuality; an object of sensual enjoyment; sensual pleasures.
41กามคุณกามคุณ (Kmagua) sensual pleasures; ob?jects of sensual enjoyment.
42กามฉันท์กามฉันท์ (Kmachanda) sensual desire; excite?ment of sensual pleasure.
43กามตัณหากามตัณหา (Kmatah) sensual craving; craving for sensual pleasures.
44กามภพกามภพ (Kmabhava) the sphere or state of existence dominated by sensual pleasures; Sensuous Existence; Sense Sphere.
45กามราคะกามราคะ (Kmarga) sensual passion; sen?sual lust; sense-desire; sensuality; desire for sensual pleasures.
46กามโลกกามโลก (Kmaloka) the world of sense-desire; the Sense Sphere; the world of sen?sual pleasures.
47กามวิตกกามวิตก (Kmavitakka) thought of sensual pleasures.
48กามสังวรกามสังวร (Kmasavara) sexual restraint.
49กามสุขกามสุข (Kmasukha) worldly happiness; happi?ness arising from sensual pleasures.
50กามสุขัลลิกานุโยคกามสุขัลลิกานุโยค (Kmasukhalliknuyoga) self-indulgence; sensual indulgence; the constant attachment to sensual pleasures.
51กามาวจรกามาวจร (Kmvacara) belonging to the Sense Sphere.
52กามาวจรภูมิกามาวจรภูมิ (Kmvacarabhmi) the Sensu?ous Plane of Existence; the Sense Sphere; the Sensuous Sphere.
53กามุปาทานกามุปาทาน (Kmupdna) sensuous cling?ing; attachment to sensuality.
54กาเมสุมิจฉาจารกาเมสุมิจฉาจาร (Kmesumicchcra) sexual misconduct; sensual misconduct; un?lawful sexual intercourse; adultery.
55กาย"กาย (Kya) 1. the body; material body. 2. the body of psychic factors
56กายกรรมกายกรรม (Kyakamma) bodily action; actions performed by the body.
57กายคตาสติกายคตาสติ (Kyagatsati) mindfulness with regard to the body; reflection or contem?plation on the 32 impure parts of the body.
58กายทวารกายทวาร (Kyadvra) 1. the body-door; body-avenue; the outlet of bodily senses. 2. the body-door; the channel of bodily action.
59กายทุจริตกายทุจริต (Kyaduccarita) misconduct by the body; bodily misconduct; misconduct in action.
60กายวิญญัติกายวิญญัติ (Kyaviatti) bodily intimation; bodily expression.
61กายวิญญาณกายวิญญาณ (Kyavia) body-conscious?ness; consciousness by means of touch.
62กายวิเวกกายวิเวก (Kyaviveka) seclusion of the body.
63กายสังขาร"กายสังขาร (Kyasakhra) bodily formation
64กายสัมผัสกายสัมผัส (Kyasamphassa) bodily contact; bodily touch.
65กายสุจริตกายสุจริต (Kyasucarita) good conduct in action; good conduct by the body; bodily good conduct.
66กายานุปัสสนากายานุปัสสนา (Kynupassan) the contem?plation of the body; mindfulness as regards the body.
67กายิกทุกข์กายิกทุกข์ (Kyikadukkha) physical pain; bodily pain; physical suffering.
68กายิกสุขกายิกสุข (Kyikasukha) physical happiness; bodily happiness.
69การเปรียญการเปรียญ (Dhammasl) preaching hall; study hall.
70กาลมรณะกาลมรณะ (Klamaraa) timely death.
71กาลัญญุตากาลัญญุตา (Klaut) the quality of one who knows the proper time; knowing the proper time; knowledge of how to choose and keep time.
72กาสาวพัสตร์"กาสาวพัสตร์ (Ksya
73กำเนิดกำเนิด ดู โยนิ.
74กำแพงแก้วกำแพงแก้ว (Ratanapkra) consecrated wall; a parapet (surrounding a sacred building).
75กิงฺกรณีเยสุ ทกฺขตากิงฺกรณีเยสุ ทกฺขตา (Kikarayesu dakkhat) the willingness to give a helping hand.
76กิจจาธิกรณ์กิจจาธิกรณ์ (Kiccdhikaraa) business to be enacted by the Sangha; legal questions concerning obligations; duties.
77กิจวัตรกิจวัตร (Kiccavatta*) religious routine; daily religious observances.
78กิริยาจิตกิริยาจิต (Kiriycitta) functional conscious?ness; inoperative consciousness.
79กิเลสกิเลส (Kilesa) defilements; impurities; impair?ments.
80กิเลสกามกิเลสกาม (Kilesakma) sensuality as defile?ment; subjective sensuality; desire; lust.
81กุกกุจจะกุกกุจจะ (Kukkucca) remorse; brooding; con?fusion; repentance; worry.
82กุฎีกุฎี (Ku) an abode of a Buddhist monk or novice; a monk
83กุลุปกะกุลุปกะ (Kulupaka) a family-frequenter; family-friend monk; family mentor.
84กุศลกุศล (Kusala) adj. wholesome; meritorious; moral; skilful; kammically wholesome. n. merit; good action; virtue; the good; whole?some action.
85กุศลกรรมกุศลกรรม (Kusalakamma) wholesome or meri?torious action; right conduct.
86กุศลกรรมบถกุศลกรรมบถ (Kusalakammapatha) the tenfold way of good action; the tenfold wholesome course of action.
87กุศลจิตกุศลจิต (Kusalacitta) meritorious thought; moral or wholesome consciousness.
88กุศลเจตนากุศลเจตนา (Kusalacetan) right or wholesome volition; good intention.
89กุศลมูลกุศลมูล (Kusalamla) (the three) roots of good; root of good action; kammically wholesome root; the wholesome roots.
90กุศลวิตกกุศลวิตก (Kusalavitakka) wholesome thought.
91กุหนากุหนา (Kuhan) deceit; fraud; hypocrisy; trickery.
92เกตุมาลาเกตุมาลา (Ketuml) garland of rays round the Buddha
93เกิดใหม่เกิดใหม่ ดู ชาติหน้า.
94"โกธะโกรธ"
95โกศโกศ (Kosa*) mortuary urn; funeral urn.
96โกสัชชะโกสัชชะ (Kosajja) idleness; indolence; sloth.
97ขณะจิตขณะจิต (Cittakkhaa) a thought-moment.
98ขณิกสมาธิขณิกสมาธิ (Khaikasamdhi) momentary con?centration.
99ขณิกาปีติขณิกาปีติ (Khaikpti) momentary joy; instan?taneous joy.
100ขมาขมา (Kham) patience; tolerance; pardon.
101ขมา"ขมา
102ของขลัง"ของขลัง (Parittavatthu
103ขัดสมาธิขัดสมาธิ (Pallaka bhujati) to sit (flat on the haunches) cross-legged.
104ขันติขันติ (Khanti) patience; forbearance; toler?ance; endurance; firmness; fortitude.
105ขันธ์ขันธ์ (Khandha) aggregate; category.
106ขันธ์ห้าขันธ์ห้า ดู เบญจขันธ์.
107ข้างขึ้น"ข้างขึ้น (Juha-pakkha
108ข้างแรม"ข้างแรม (Kaha-pakkha
109ขาทนียะขาทนียะ (Khdanya) hard or solid food.
110ขีณาสพขีณาสพ (Khsava) an Arahant; the canker-free one; one whose mind is free from mental obsessions.
111ขุททกนิกายขุททกนิกาย (Khuddakanikya)
112ขุททกปาฐะขุททกปาฐะ (Khuddakapha)
113ขุททกาปีติขุททกาปีติ (Khuddakpti) slight sense of interest; lesser thrill.
114เข้าพรรษาเข้าพรรษา ดู วันเข้าพรรษา.
115เขี้ยวแก้วเขี้ยวแก้ว ดู ทาฐธาตุ.
116คณะคณะ (Gaa) group; denomination; monas?tery section.
117คณปูรกะคณปูรกะ (Gaapraka) one who completes the quorum; quorum-completing monk.
118คณะวินัยธร"คณะวินัยธร (Vinayadhara-gaa
119คณะสงฆ์"คณะสงฆ์ (Sagha) the monastic order; the Church
120คณะสังฆมนตรี"คณะสังฆมนตรี (Saghamanti-gaa
121คติคติ (Gati) (the five) courses of existence; destiny; destination.
122คนธรรพ์คนธรรพ์ (Gandhabba) 1. a heavenly musician. 2. a being ready to take a new existence.
123ครองผ้า"ครองผ้า (Nivseti
124ครุกกรรมครุกกรรม (Garukakamma) Weighty Action; kamma of serious or strong effect.
125ครุฏฐานียบุคคลครุฏฐานียบุคคล (Garuhnyapuggala) a respec??table person.
126ครุธรรมครุธรรม (Garudhamma) (the eight) strict conditions or chief rules to be observed by the Buddhist nun throughout her life.
127คฤหัสถ์คฤหัสถ์ (Gahaha) a householder; layman; the laity.
128คว่ำบาตร"คว่ำบาตร
129คันถธุระคันถธุระ (Ganthadhura) the burden of study?ing the Scriptures; the burden of the books.
130คันธะคันธะ (Gandha) odour; odorous object; smell.
131คัมภีร์"คัมภีร์ (Gantha
132คาถาคาถา (Gth) 1. a verse; stanza of 4 half-lines. 2. (T.) a magic spell.
133คามวาสีคามวาสี (Gmavs) (T.) a town-monk.
134คารวะคารวะ (Grava) respect; reverence; esteem; attention; appreciative action.
135คิดปรุงแต่งคิดปรุงแต่ง (Sakharoti; Abhisakharoti) to think under the influence of some passion or motive; proliferate.
136คิลานปัจจัยคิลานปัจจัย (Gilnapaccaya) support for the sick; requisites for the sick; medicine.
137คิลานเภสัชคิลานเภสัช (Gilnabhesajja) drug; medicine.
138คิหิปฏิบัติคิหิปฏิบัติ (Gihipaipatti*) practices for the lay?man; code of morality for the laity.
139คุกเข่าคุกเข่า (Jannukhi nipatati) v. to sit on one
140คุณคุณ (Gua) 1. quality; property. 2. good quality; virtue; merit. 3. (T.) help; aid; benefit; support; favour.
141คุณธรรมคุณธรรม (Guadhamma) goodness; virtue.
142คุณพิเศษ"คุณพิเศษ
143คุณวิเศษ"คุณพิเศษ
144คู่สวด"คู่สวด (Upasampadcariya
145เครื่องรางเครื่องราง (Indajlikavatthu*) an amulet; talisman.
146โคจรโคจร (Gocara) 1. field or sphere of sense perception; a sense-object. 2. a suitable place; resort for alms; alms resort.
147โคจรคามโคจรคาม (Gocaragma) a village where a monk goes for alms or obtains his food; alms-resort village.
148โคดม"โคดม
149โคตมะ"โคดม
150โคตรโคตร (Gotta) clan; ancestry; lineage.
151ฆนสัญญาฆนสัญญา (Ghanasa) perception of com-pactness; the idea of massiveness.
152ฆราวาสฆราวาส (Gharvsa) 1. the household life. 2. (T.) a householder; layman; the laity.
153ฆราวาสธรรมฆราวาสธรรม (Gharvsa-dhamma) virtues for a good household life; rules of house?hold conduct; qualities of a good layman.
154ฆานะฆานะ (Ghna) the nose.
155ฆานทวารฆานทวาร (Ghnadvra) nose-door; nose-avenue.
156ฆานวิญญาณฆานวิญญาณ (Ghnavia) nose-con?sciousness.
157โฆสัปปมาณิกาโฆสัปปมาณิกา (Ghosappamik) those who measure or judge by voice; those whose faith depends on sweet voice or good repute; those attached to voice.
158งานมงคล"งานมงคล (Magala
159งานวัด"งานวัด (Cetiyamahpj*
160งานศพงานศพ (Sarrajjhpana) funeral; obsequies; cremation ceremony.
161งานสมรส"งานสมรส (Vivhakla
162งานอวมงคล"งานอวมงคล (Avamagala
163จงกรมจงกรม (Cakama) walking up and down; a terraced walk. v. to walk up and down.
164จตุตถฌานจตุตถฌาน (Catutthajjhna) the fourth Jhna; the fourth absorption.
165จตุธาตุววัตถานจตุธาตุววัตถาน (Catudhtuvavatthna) analy?sis of the four elements; determining of the elements; contemplation on the four essential qualities of which the body is composed.
166จตุปัจจัยจตุปัจจัย (Catupaccaya) ดู ปัจจัย.
167จตุรพิธพร"จตุรพิธพร (Catubbidhavara*) the fourfold bless?ing; the four excellent things
168จตุราริยสัจจ์จตุราริยสัจจ์ (Cattri Ariyasaccni) the Four Noble Truths; the Four Holy Truths.
169จตุวรรคจตุวรรค (Catuvagga) a chapter of four monks.
170จรณะจรณะ (Caraa) behaviour; conduct; good conduct.
171จริตจริต (Carita) the intrinsic nature of a person; (the six types of) characteristic behaviour; character; temperament.
172จริยาปิฎกจริยาปิฎก (Cariypiaka)
173จริยาวัตรจริยาวัตร (Cariyvatta*) 1. customs and man?ners to be observed; duties concerned with conduct. 2. conduct and duties; moral conduct and the performance of duties.
174จักขุ"จักขุ
175จักษุ"จักขุ
176จักขุทวารจักขุทวาร (Cakkhudvra) the eye-door; eye-avenue.
177จักขุวิญญาณจักขุวิญญาณ (Cakkhuvia) eye-con?sciousness.
178จักร"จักร
179จักรธรรม"จักร
180จักรพรรดิ"จักรพรรดิ (Cakkavatti) 1. world-king; a uni?versal monarch
181จักรวาฬจักรวาฬ (Cakkava) a world-circle; solar system; universe.
182จัณฑาลจัณฑาล (Cala) an outcaste; the untouch?able.
183จันทรคติจันทรคติ (Candagati*) the system of a lunar calendar.
184จาคะจาคะ (Cga) 1. charity; generosity; sacrifice; self-denial; liberality; munificence; benefac?tion. 2. abandoning; giving up; renunciation.
185จาคสัมปทาจาคสัมปทา (Cgasampad) achievement of charity.
186จาคานุสติจาคานุสติ (Cgnussati) reflection on gener?osity; recollection of liberality.
187จาตุทสีจาตุทสี (Ctuddas) the 14th day of a fortnight.
188จาตุมหาราชจาตุมหาราช (Ctummahrjik) the Four Guardian Deities; the realm of the Four Great Kings.
189จาตุรงคสันนิบาตจาตุรงคสันนิบาต (Cturagasannipta) the Great Assembly of Disciples marked by the union of four factors.
190จาริก"จาริก (Crika) 1. a traveller; wanderer; way-farer. 2. a wandering place. 3. a journey; wandering. 4. (T
191จารึกจารึก (Likhati) v. to inscribe; incise; engrave.
192จำพรรษา"จำพรรษา
193จำวัดจำวัด (Seyya kappeti) v. (of a monk or novice) to sleep.
194จิต"จิต
195จิตต์"จิต
196จิตกาธานจิตกาธาน (Citak) a funeral pile; crema?torium; pyre; crematory; catafalque.
197จิตตะจิตตะ (Citta) thought; thoughtfulness; active thought.
198จิตตนิยามจิตตนิยาม (Cittaniyma) psychic order; psychic law; order of mind.
199จิตตวิสุทธิจิตตวิสุทธิ (Cittavisuddhi) purity of mind; puri?fication of consciousness.
200จิตตสังขาร"จิตตสังขาร (Cittasakhra) mental formation; mental function
201จิตตานุปัสสนาจิตตานุปัสสนา (Cittnupassan) the contem?plation of mind; contemplation of various states of mind; mindfulness as regards mental states.
202จิตตุบาท"จิตตุบาท
203จิตตุปปาท"จิตตุบาท
204จินตมยปัญญาจินตมยปัญญา (Cintamayapa) understanding through reasoning; wisdom result?ing from reflection.
205จีวรจีวร (Cvara) 1. the yellow robe (of a Buddhist monk or novice); any of the three garments of the monk. 2. (T.) the upper or inner robe.
206จีวรอธิษฐานจีวรอธิษฐาน (Adhihitacvara) the deter?mined robes; the three robes determined for regular personal use.
207จีวรอาศัยจีวรอาศัย (Atirekacvara) an extra robe.
208จุติจุติ (Cuti) shifting (out of one existence to another); decease; the final thought-moment of a particular life; death.
209จุติจิตจุติจิต (Cuticitta) death-consciousness; dying or death-consciousness; the consciousness dis-connecting the present life.
210จุติวิญญาณจุติวิญญาณ (Cutivia) ดู จุติจิต.
211จุตูปปาตญาณจุตูปปาตญาณ (Cutpaptaa) the know?ledge of the decease and rebirth of beings; the clairvoyant supernormal vision dealing with the death and rebirth of beings; the perception of the appearing and disappear?ing of various beings according to the con?sequences of their past deeds.
212จุลลวรรคจุลลวรรค (Cullavagga)
213เจดีย์"เจดีย์ (Cetiya) 1. a person
214เจตนาเจตนา (Cetan) volition; will; intention.
215เจตภูต"เจตภูต (Att
216เจตสิกเจตสิก (Cetasika) mental concomitants; mental factors; mental states; mental activities; the adjuncts of consciousness; mental adjuncts; mental coefficients.
217เจตสิกทุกข์เจตสิกทุกข์ (Cetasikadukkha) mental pain.
218เจตสิกสุขเจตสิกสุข (Cetasikasukha) mental happiness.
219เจโตปริยญาณเจโตปริยญาณ (Cetopariyaa) knowledge of others
220เจโตวิมุตติเจโตวิมุตติ (Cetovimutti) deliverance of mind.
221เจริญพระพุทธมนต์เจริญพระพุทธมนต์ (Parittabhaana) (T.) (used for auspicious ceremonies) to chant holy stanzas.
222เจ้าคณะ"เจ้าคณะ (Gadhipati*) 1. chief monk of an administrative division; eccl. chief officer; eccl. governor. The term Ecclesiastical
223เจ้าคณะจังหวัดเจ้าคณะจังหวัด (Nagarasaghapmokkha*) the Ecclesiastical Provincial Governor.
224เจ้าคณะตำบลเจ้าคณะตำบล (Gmasamhasaghdhipati*) the Ecclesiastical Commune-Chief; Eccl. Sub-District Head.
225เจ้าคณะภาคเจ้าคณะภาค (Casaghamaalapmokkha*) the Ecclesiastical Regional Governor.
226เจ้าคณะใหญ่"เจ้าคณะใหญ่ (Mahsaghamaalapmokkha*) the Chief Superintendent of the (Central
227เจ้าคณะอำเภอเจ้าคณะอำเภอ (Nigamasaghdhipati*) the Ecclesiastical District Officer.
228เจ้าคุณเจ้าคุณ (Guassm*) a title unofficially used in speaking to or of a monk of a higher rank;
229เจ้าภาพ"เจ้าภาพ (Nimantaka
230เจ้าอธิการ"เจ้าอธิการ (Vihrdhipati*
231เจ้าอาวาสเจ้าอาวาส (Vihrapati*) the abbot.
232เจิมเจิม (Abbhajati) v. to anoint; n. anointment.
233แจกันแจกัน (pupphdhna*) a vase.
234แจงแจง (Sagtikath*) preaching or chanting on the account of the First Council of Buddhism.
235โจทก์โจทก์ (Codaka) reprover; accuser; plaintiff.
236โจทนาโจทนา (Codan) reproof; charge; accusation; plaint.
237ฉกามาพจรสวรรค์ฉกามาพจรสวรรค์ (Chakmvacaradevaloka) the six heavens of sensual pleasures.
238ฉลองฉลอง (Mahakamma) celebration. v. to cele?brate.
239ฉฬภิญญาฉฬภิญญา (Chaabhi) the sixfold super?normal knowledge; the six psychic powers.
240ฉัตรฉัตร (Chatta) royal canopy; sunshade; parasol.
241ฉันฉัน (Bhujati) v. (of a monk or novice) to eat; take food.
242ฉันทะฉันทะ (Chanda) 1. will; aspiration; the will to do; resolve; zeal; desire; impulse; wish; loving interest; desire for truth and understanding. 2. consent; declaration of con?sent to an official act by an absentee; proxy vote.
243ฉันท์ฉันท์ (Chanda) metrics; prosody; a metre; metrical composition.
244ฉันทาคติฉันทาคติ (Chandgati) the wrong way of behaviour consisting in predilection; prejudice caused by love; partiality.
245ฉัพพัณณรังสีฉัพพัณณรังสี (Chabbaaras) the ray of six colours.
246ฉายาฉายา (Chy) 1. (T.) the Pali monastic name of a Buddhist monk; ordination-name. 2. shade; shadow.
247เฉวียงเฉวียง (Ekasa) v. to arrange the upper robe over one shoulder (the left one).
248ชฎิล"ชฎิล (Jaila) a class of ascetics with matted hair
249ชนกกรรมชนกกรรม (Janakakamma) reproductive kamma; regenerative kamma.
250ชมพูทวีป"ชมพูทวีป (Jambdpa) the continent of the rose-apples
251ชราชรา (Jar) old age; decay.
252ชลาพุชะชลาพุชะ (Jalbuja) womb-born creatures; those born from the womb; the viviparous.
253ชวนะ"ชวนะ (Javana) impulsion; apperception; impulsive moment; a phase or stage of the process of consciousness at which there is full perception and at which kamma is performed
254ช่อฟ้า"ช่อฟ้า (Kaik
255ชักผ้า"ชักผ้า ดู บังสุกุล
256ชัยมงคลคาถาชัยมงคลคาถา (Jayamagalagth) stanzas for the blessing or glory of victory.
257ชาคริยานุโยคชาคริยานุโยค (Jgariynuyoga) practice of watch?fulness; avoidance of sleep; wakefulness.
258ชาดกชาดก (Jtaka) 1. a birth story; the stories of the Buddha
259ชาติชาติ (Jti) birth; rebirth.
260ชาติก่อนชาติก่อน (Attabhava) a previous birth; former life.
261ชาติหน้า"ชาติหน้า (Paraloka
262ชินะชินะ (Jina) 1. the conqueror; the victor; the Buddha. 2. Jain; Jaina.
263ชินบุตร"ชินบุตร
264ชิโนรส"ชินบุตร
265ชิวหาชิวหา (Jivh) the tongue.
266ชิวหาทวารชิวหาทวาร (Jivhdvra) tongue-door; tongue-avenue.
267ชิวหาวิญญาณชิวหาวิญญาณ (Jivhvia) tongue-con?sciousness.
268ชีชี (Muakaupsik*) a shaven-headed female devotee who wears white robes and observes five or eight precepts; white-robed female lay follower.
269ชีวิตชีวิต (Jvita) life; vitality.
270ชีวิตินทรีย์ชีวิตินทรีย์ (Jvitindriya) vitality; life-principle; psychic life; the faculty of life.
271ชุกชีชุกชี (Mahpaim-patihna) base (for the principal Buddha image); pedestal.
272เชิงตะกอนเชิงตะกอน ดู จิตกาธาน.
273เชิงเทียนเชิงเทียน (Sitthadpdhra*) candlestick.
274เชิงบาตรเชิงบาตร (Pattdhraka) bowl-support; bowl-stand.
275ฌานฌาน (Jhna) meditation; absorption; a state of serene contemplation attained by medi?tation; (mis.) trance; ecstasy.
276ฌาปนกิจฌาปนกิจ (Jhpanakicca) cremation.
277ฌาปนสถานฌาปนสถาน (Jhpanahna) crematorium.
278ญัตติ"ญัตติ
279ญัติ"ญัตติ
280ญาณญาณ (a) knowledge; real knowl?edge; wisdom; insight.
281ญาณทัศนะญาณทัศนะ (adassana) knowing and seeing; perfect knowledge; all-comprising know?ledge; a vision of truth; insight; vision through wisdom.
282ญาณทัสสนวิสุทธิญาณทัสสนวิสุทธิ (adassana-visuddhi) purity of knowledge and vision; purity of vision regarding intuitive wisdom; puri?fication by knowledge and vision.
283ญาติญาติ (ti) a kinsman; relative.
284ญาติพลีญาติพลี (tibali) offering to kinsfolk; the helping of one
285ญาติสังคหะญาติสังคหะ (tisagaha) good treatment towards kinsmen; the helping of one
286ญาติสาโลหิตญาติสาโลหิต (tislohita) relations and blood relations.
287ญายะ"ญายะ
288ญายธรรม"ญายะ
289เญยยธรรม"เญยยธรรม
290ไญยธรรม"เญยยธรรม
291ฎีกาฎีกา (k) 1. a sub-commentary. 2. (T.) a letter of invitation or invitation card to a monk. 3. (T.) written request for donation. 4. (T.) petition; appeal.
292ฐานฐาน (hna*) pedestal (as of a Buddha image).
293ฐานานุกรมฐานานุกรม (hnnukkama*) the ecclesi?astical order of retinue; assistants or staff members; entourage.
294ฐานานุศักดิ์ฐานานุศักดิ์ (hnnusatti) the authority based on one
295ฐิติ"ฐิติ (hiti
296เณรเณร ดู สามเณร.
297ดวงตาเห็นธรรมดวงตาเห็นธรรม ดู ธรรมจักษุ.
298ดาบสดาบส (Tpasa) a hermit; ascetic.
299ดาวดึงส์"ดาวดึงส์ (Tvatis) the realm (or heaven) of the Thirty-three Gods; name of the second heavenly abode
300ดิรัจฉาน"ดิรัจฉาน
301กำเนิด"ดิรัจฉาน
302ดุสิต"ดุสิต (Tusit) the realm of delight; the delightful realm; the heaven of the satisfied gods; name of the fourth heavenly abode
303เด็กวัดเด็กวัด (rmika; rmika-kumra; Daharrmika; Kappiyakraka) temple boy. ดู ศิษย์วัด.
304เดียรถีย์เดียรถีย์ (Titthiya) an adherent of another religion; heretical teacher.
305ตจปัญจกกัมมัฏฐาน"ตจปัญจกกัมมัฏฐาน (Tacapacaka-kammahna) the
306ตติยฌานตติยฌาน (Tatiyajjhna) the third Jhna; the third absorption.
307ตถาคตตถาคต (Tathgata) 1. the Accomplished One; the Thus-come; the Thus-gone; the Truth-winner; an epithet of the Buddha. 2. an Arahant. 3. a being.
308ตทังคปหานตทังคปหาน (Tadagapahna) abandoning by substitution of opposites.
309ตทังควิมุตติตทังควิมุตติ (Tadagavimutti) deliverance by substitution of opposites.
310ตบะตบะ (Tapa) 1. religious austerity; penance. 2. exertion; mental devotion; ascetic practice.
311ตรัสรู้ตรัสรู้ (Bodhi) Enlightenment. v. to be en?lightened; attain enlightenment.
312ตราตั้งตราตั้ง (Adhikrapaa*) certificate of appointment; credentials; eccl. warrant. เทียบ สัญญาบัตร.
313ตลกบาตรตลกบาตร ดู ถลกบาตร.
314ตักบาตรตักบาตร (Piadna) v. to offer food to the monks on their almsround.
315ตัชชนียกรรมตัชชนียกรรม (Tajjanyakamma) the formal act of censure.
316ตัณหาตัณหา (Tah) craving; desire; thirst.
317ตัตรมัชฌัตตตาตัตรมัชฌัตตตา (Tatramajjhattat) equanimity; equipoise; mental balance.
318ตัสสปาปิยสิกาตัสสปาปิยสิกา (Tassappiyasik) inflicting a penalty on one who is at fault; decision for specific depravity.
319ตาลปัตร"ตาลปัตร (Tlapatta) a palm leaf. (T.) a fan made of palm-leaves
320ตำนานตำนาน (Vasa) tradition; chronicle.
321ติณวัตถารกวินัย"ติณวัตถารกวินัย (Tiavatthrakavinaya) pro?cedure for covering over (as) with grass
322ติรัจฉานกถาติรัจฉานกถา (Tiracchnakath) a variety of worldly talk; childish talk; aimless talk.
323ติรัจฉานโยนิติรัจฉานโยนิ (Tiracchnayoni) the animal kingdom; the realm of the brute creation.
324ติรัจฉานวิชาติรัจฉานวิชา (Tiracchnavijj) a low art; pseudo-sciences; any study tending to be an obstacle on the way to
325ติสรณคมนูปสัมปทาติสรณคมนูปสัมปทา (Tisaraagamanpasampad) ordination by taking the Threefold Refuge.
326เตโชกสิณเตโชกสิณ (Tejokasia) fire-contemplation; fire as a meditational device.
327เตโชธาตุเตโชธาตุ (Tejodhtu) fire-element; the element of heat; heat.
328เตวาจิก"เตวาจิก (Tevcika) lit. pronouncing three words or three times; especially one who pro?nounces the threefold formula of refuge
329โต๊ะหมู่บูชาโต๊ะหมู่บูชา (Pjanapha*) a set of altar tables.
330ไตรจีวร"ไตรจีวร (Ticvara) the three robes of a Bhikkhu
331ไตรทวาร"ไตรทวาร (Tidvra) the three doors or avenues of action: body
332ไตรปิฎก"ไตรปิฎก (Tepiaka) lit. the Three Baskets; the Tipiaka; the three divisions of the Bud?dhist Canon
333ไตรเพท"ไตรเพท (Tiveda) lit. the three knowledges; the three Vedas; the three divisions of the Brahmanic canon of authorized religious teaching and practice
334ไตรภพ"ไตรภพ
335ไตรภูมิ"ไตรภพ
336ไตรมาส"ไตรมาส (Temsa) three months
337ไตรรัตน์ไตรรัตน์ (Ratanattaya) the Three Jewels; the Three Gems; Triple Gem. ดู รัตนตรัย.
338ไตรลักษณ์ไตรลักษณ์ (Tilakkhaa) the Three Charac?teristics; the Three Signs of Being; also called the Common Characteristics. ดู สามัญ-ลักษณะ.
339ไตรโลกไตรโลก (Tiloka) the three worlds. ดู ไตรภพ.
340ไตรสรณะไตรสรณะ (Tisaraa) the Threefold Refuge; Three Refuges; Triple Guide.
341ไตรสรณคมน์"ไตรสรณคมน์ (Tisaraagamana) taking the Threefold Refuge; going to the Buddha
342ไตรสิกขา"ไตรสิกขา (Sikkhttaya) the Threefold Learn?ing; the Threefold Training; the Three Studies: morality
343ถลกบาตร"ถลกบาตร (Pattathavik) the bag with a sling
344ถวาย"ถวาย (Deti) v. to offer
345ถวายพระเพลิงถวายพระเพลิง (Sarrajjhpana) the cremation ceremony.
346ถัมภะถัมภะ (Thambha) obstinacy; immobility; hardness; obduracy.
347ถานถาน (Vaccaku) the water closet; toilet (for monks); privy.
348ถีนะถีนะ (Thna) sloth; unwieldiness; impliability; morbid state of mind.
349ถีนมิทธะถีนมิทธะ (Thnamiddha) sloth and torpor; sloth and drowsiness; torpor and languor; stolidity and drowsiness.
350ถุลลัจจัยถุลลัจจัย (Thullaccaya) a grave offence; Serious Transgression.
351ถูปารหบุคคลถูปารหบุคคล (Thprahapuggala) persons worthy of a tope; those whose relics should be enshrined.
352เถนเถน (Thena) a thief; (T.) unbecoming religious; shameless monk.
353เถยจิตเถยจิต (Theyyacitta) intention to steal.
354เถยเจตนาเถยเจตนา (Theyyacetan) intention to steal.
355เถยสังวาสเถยสังวาส (Theyyasavsa) living clandestinely with the monks; disguising oneself as a monk; communion by theft.
356เถระเถระ (Thera) an elder; a senior member of the Order; a senior monk (of at least ten years
357เถรคาถาเถรคาถา (Theragth)
358เถรวาทเถรวาท (Theravda) the Doctrine of the Elders; Teaching of the Elders; the Southern School of Buddhism.
359เถรานุเถระเถรานุเถระ (Thernuthera) senior monks in general.
360เถรีเถรี (Ther) a woman elder; senior nun.
361เถรีคาถาเถรีคาถา (Thergth)
362ทธิทธิ (Dadhi) curd; sour milk.
363ทมะทมะ (Dama) self-command; self-control; taming; subjugation; training; mastery; adjust?ment.
364ทวารทวาร (Dvra) 1. door; avenue. 2. a sense-door; sense-avenue. 3. door of action.
365ทศชาติ"ทศชาติ (Dasajti) the ten longest birth-stories of the Buddha
366ทศบารมีทศบารมี (Dasapram) the ten perfections; the ten principal virtues practised by a Bodhisatta.
367ทศพรทศพร (Dasavara) the ten blessings; ten boons.
368ทศพล"ทศพล (Dasabala) 1. the Ten Powers of the Buddha. 2. one who is endowed with ten supernormal powers
369ทศพลญาณทศพลญาณ (Dasabalaa) the ten supreme intellectual powers of the Buddha.
370ทศพิธราชธรรมทศพิธราชธรรม (Dasarjadhamma) the ten?fold code of the king; the tenfold virtue or duty of the king; the ten royal virtues; virtues of a ruler.
371ทองคำเปลวทองคำเปลว (Suvaapatta) (T.) gold leaf.
372ทอดกฐินทอดกฐิน ดู กฐิน.
373ทอดผ้า [บังสุกุล]ทอดผ้า [บังสุกุล] (Pasuklacvaranikkhipana) (T.)v. to lay a robe (as an offering to a monk at a funeral or memorial cere?mony); lay down a funeral robe.
374ทอดผ้าป่าทอดผ้าป่า ดู ผ้าป่า.
375ทักขิณา"ทักขิณา
376ทักษิณา"ทักขิณา
377ทักขิณาวัฏทักขิณาวัฏ (Dakkhivaa) winding to the right; clockwise.
378ทักขิโณทกทักขิโณทก (Dakkhiodaka) water of dedi?cation; consecrated water.
379ทักขิไณยบุคคล"ทักขิไณยบุคคล
380ทักขิเณยยบุคคล"ทักขิไณยบุคคล
381ทักษิณนิกาย"ทักษิณนิกาย (Dakkhianikya) the Southern School of Buddhism
382ทักษิณานุประทานทักษิณานุประทาน (Dakkhinuppadna*) offering made to a monk or monks on behalf of the dead.
383ทัณฑกรรมทัณฑกรรม (Daakamma) punishment; penalty.
384ทัศนะ"ทัศนะ
385ทรรศนะ"ทัศนะ
386ทัสสนะ"ทัศนะ
387ทัฬหีกรรม"ทัฬหีกรรม (Dahkamma) making firm; strength?ening by repeating
388ทาฐธาตุทาฐธาตุ (Dhadhtu) the tooth relic (of the Buddha).
389ทานทาน (Dna) giving; gift; alms-giving; charity; generosity; benevolence; liberality; a gift; donation; alms; benefaction.
390ทานบดีทานบดี (Dnapati) 1. lord of alms; master in liberality. 2. one in charge of alms-giving; chief donor.
391ทานมัย"ทานมัย (Dnamaya) (merit) gained through
392ทายกทายก (Dyaka) almsgiver; donor; benefactor; the lay supporter of Bhikkhus; lay giver; lay supporter.
393ทายิกาทายิกา (Dyik) a female donor.
394ทำนองสวด"ทำนองสวด (Vatta
395ทำบุญทำบุญ (Puakaraa) merit-making; perform?ing meritorious action. v. to make merit; do merit; do good; perform meritorious action.
396ทำบุญขึ้นบ้านใหม่"ทำบุญขึ้นบ้านใหม่ (Gehapahamaparibhoga?magala*
397ทำบุญบ้านทำบุญบ้าน (Gehamagala*) house-blessing ceremony.
398ทำวัตรค่ำ"ทำวัตรค่ำ
399ทำวัตรเย็น"ทำวัตรค่ำ
400ทำวัตรเช้า"ทำวัตรเช้า (Pubbaha-sajjhya*
401ทิฏฐธรรมทิฏฐธรรม (Dihadhamma) the visible order of things; present condition; this world; the present life; temporality.
402ทิฏฐธรรมเวทนียกรรมทิฏฐธรรมเวทนียกรรม (Dihadhammavedanya?kamma) immediately effective kamma; kamma ripening during the life-time.
403ทิฏฐธัมมิกัตถะทิฏฐธัมมิกัตถะ (Dihadhammikattha) gain for this life; present benefit; temporal welfare; sources of happi?ness in the present life.
404ทิฏฐาวิกัมม์ทิฏฐาวิกัมม์ (Dihvikamma) an open state?ment of one
405ทิฏฐิ"ทิฏฐิ
406ทิฐิ"ทิฏฐิ
407ทิฏฐิวิสุทธิทิฏฐิวิสุทธิ (Dihivisuddhi) purity of under?standing; purification of view.
408ทิฏฐิสามัญญตาทิฏฐิสามัญญตา (Dihi-smaat) equality in view; unity in view.
409ทิฏฐุชุกรรมทิฏฐุชุกรรม (Dihujukamma) straightening of one
410ทิฏฐุปาทานทิฏฐุปาทาน (Dihupdna) clinging to erroneous opinions; attachment to views.
411ทิพพจักขุทิพพจักขุ (Dibbacakkhu) divine eye; heavenly eye; clairvoyance.
412ทิพพโสตะทิพพโสตะ (Dibbasota) divine ear; heavenly ear; clairaudience.
413ทิพย์ทิพย์ (Dibba) divine; heavenly; celestial.
414ทีฆนิกายทีฆนิกาย (Dghanikya) the Collection of Long Discourses; Dialogues of the Buddha; name of the first main division of the Sutta Piaka.
415ที่กัลปนาที่กัลปนา (Kappanvatthu*) monastic revenue estate.
416ที่ธรณีสงฆ์ที่ธรณีสงฆ์ (Saghikavatthu) monastery estate.
417ที่วัด"ที่วัด (rmavatthu
418ที่สุดที่สุด ดู อันตา.
419ทุกกฏทุกกฏ (Dukkaa) an offence of wrongdoing.
420ทุกข์ทุกข์ (Dukkha) 1. suffering; misery; woe; pain; ill; sorrow; trouble; discomfort; unsat?isfactoriness; problematic situation; stress; conflict. adj. unsatisfactory; miserable; painful; subject to suffering; ill; causing pain. 2. physical or bodily pain; difficulty; unease; ill-being.
421ทุกขตาทุกขตา (Dukkhat) the state of being subject to suffering; painfulness; stress; conflict.
422ทุกขนิโรธอริยสัจจ์ทุกขนิโรธอริยสัจจ์ (Dukkhanirodha Ariyasacca) the Noble Truth of the Cessation of Suffering; the Noble Truth of the Extinc?tion of Suffering.
423ทุกขนิโรธคามินีปฏิปทาอริยสัจจ์"ทุกขนิโรธคามินีปฏิปทาอริยสัจจ์ (Dukkhanirodha?-gminpaipad Ariyasacca) the Noble Truth of the Path that leads to the Ces?sation (or
424ทุกขเวทนาทุกขเวทนา (Dukkhavedan) painful feeling.
425ทุกขสมุทัยอริยสัจจ์"ทุกขสมุทัยอริยสัจจ์ (Dukkhasamudaya Ariya?sacca) the Noble Truth of the Cause (or
426ทุกขอริยสัจจ์ทุกขอริยสัจจ์ (Dukkha Ariyasacca) the Noble Truth of Suffering.
427ทุกรกิริยาทุกรกิริยา (Dukkarakiriy) the practice of aus?terities; self-mortification.
428ทุคติทุคติ (Duggati) (the 3 or 4) States of Unhappi?ness; woeful courses of existence; evil states; woeful existences.
429ทุจริตทุจริต (Duccarita) bad conduct; wrong action.
430ทุติยฌานทุติยฌาน (Dutiyajjhna) the second Jhna; the second absorption.
431ทุพภาษิตทุพภาษิต (Dubbhsita) an offence of wrong speech.
432ทุศีลทุศีล (Dussla) of bad conduct; void of moral?ity; immoral.
433เทพเทพ (Deva) lit. a shining one; god; deity; divine being.
434เทวดาเทวดา (Devat) a celestial or heavenly being; deity.
435เทวตานุสติเทวตานุสติ (Devatnussati) recollection of heavenly beings; reflection on deifying virtues as found in oneself.
436เทวตาพลีเทวตาพลี (Devatbali) an offering to the deity.
437เทวทูตเทวทูต (Devadta) lit. gods
438เทวธรรม"เทวธรรม (Devadhamma) divine virtue; the virtues that make divine
439เทวรูปเทวรูป (Devarpa*) an image of a deity; idol.
440เทวโลกเทวโลก (Devaloka) world of gods; heaven; celestial realm.
441เทฺววาจิก"เทฺววาจิก (Dvevcika) lit. pronouncing two words or two times; especially those who pro?nounce the words
442เทศกาลเทศกาล (Desakla) a season for merit-making and local festivals.
443เทศน์มหาชาติเทศน์มหาชาติ (Mahjtakadesan*) (T.)
444เทศนาเทศนา (Desan) preaching; discourse; ser?mon; instruction. v. to preach; expound the Doctrine; give a sermon.
445เทียนเทียน (Sitthadpa) a candle.
446เทียนพรรษา"เทียนพรรษา (Vassadpa
447โทมนัสโทมนัส (Domanassa) a painful mental feeling; (mental) displeasure; sad-mindedness; grief.
448โทษ"โทษ (Dosa
449โทสะโทสะ (Dosa) hatred; anger; ill-will; aversion.
450โทสจริตโทสจริต (Dosacarita) the hateful; one of hating temperament; a quick-tempered person.
451โทสาคติโทสาคติ (Dosgati) wrong way of behaviour consisting in hatred; prejudice caused by hatred.
452ไทยทานไทยทาน (Deyyadna) a gift fit to be given; gift; donation.
453ไทยธรรมไทยธรรม (Deyyadhamma) that which has the quality of being given; gift; offerings (to monks).
454ธมกรกธมกรก (Dhamakaraka) a filter; water-strainer.
455ธรณีสงฆ์ธรณีสงฆ์ ดู ที่ธรณีสงฆ์.
456ธรรม"ธรรม (Dhamma) 1. the Dharma; the Dhamma; the Doctrine; the Teachings (of the Buddha). 2. the Law; nature. 3. the Truth; Ultimate Reality. 4. the Supra?mundane
457ธรรมกถาธรรมกถา (Dhammakath) ethical discussion; religious talk; talk on the Dhamma; Dhamma-lecture.
458ธรรมกถึกธรรมกถึก (Dhammakathika) one who preaches the Doctrine; a preacher.
459ธรรมขันธ์ธรรมขันธ์ (Dhammakkhandha) a portion of the Dhamma; a main article of the Doctrine; a textual unit; a category of the Dhamma.
460ธรรมคุณธรรมคุณ (Dhammagua) virtue or quality of the Dhamma.
461ธรรมจริยาธรรมจริยา (Dhammacariy) observance of righteousness; righteous conduct.
462ธรรมจักรธรรมจักร (Dhammacakka) the Wheel of the Doctrine; the Wheel of the Law; the Wheel of Truth; the Kingdom of Righteous?ness; the First Sermon.
463ธรรมจักษุธรรมจักษุ (Dhammacakkhu) the Eye of Truth; the Eye of Wisdom.
464ธรรมจาริกธรรมจาริก (Dhammacrika) wandering Dhamma-preacher; spiritual-welfare worker.
465ธรรมเจดีย์ธรรมเจดีย์ (Dhammacetiya) a shrine in which sacred texts are housed; a shrine of the Doctrine; doctrinal monument.
466ธรรมดาธรรมดา (Dhammat) general rule; nature; the law of nature; cosmic law.
467ธรรมทานธรรมทาน (Dhammadna) the Gift of Truth; gift of the Dhamma.
468ธรรมทูตธรรมทูต (Dhammadta*) Dhamma-messenger; Buddhist field-preacher; Buddhist missionary.
469ธรรมเทศนาธรรมเทศนา (Dhammadesan) expounding the Dhamma; preaching; exposition of the Doctrine; a sermon.
470ธรรมธรธรรมธร (Dhammadhara)
471ธรรมธาตุธรรมธาตุ (Dhammadhtu) 1. a mental object. 2. the cosmic law.
472ธรรมนิยามธรรมนิยาม (Dhammaniyma) order of the norm; law of the Dhamma; certainty or orderliness of causes and effects; general law of cause and effect.
473ธรรมบทธรรมบท (Dhammapada) 1.
474ธรรมบรรยายธรรมบรรยาย (Dhammapariyya) disquisition.
475ธรรมปฏิสัมภิทาธรรมปฏิสัมภิทา ดู ธัมมปฏิสัมภิทา.
476ธรรมยุต"ธรรมยุต
477ธรรมยุติกนิกาย"ธรรมยุต
478ธรรมวาทีธรรมวาที (Dhammavd) one who speaks according to the Dhamma; speaker of the doctrine; speaker of the rightful things.
479ธรรมวิจัยธรรมวิจัย (Dhammavicaya) investigation of the Truth or the Doctrine; (T.) research on the Dhamma; search of Truth.
480ธรรมวิชัยธรรมวิชัย (Dhammavijaya) conquest by piety; conquest by righteousness.
481ธรรมวินัยธรรมวินัย (Dhammavinaya) Dhamma-Vinaya; the Norm-Discipline; the Doctrine and the Discipline.
482ธรรมวิภาคธรรมวิภาค (Dhammavibhga) classification of dhammas; enumeration of the Dhamma; Dhamma classification.
483ธรรมสภาธรรมสภา (Dhammasabh) the Hall of Truth; a hall for the discussion of the Dhamma; a place for religious meeting.
484ธรรมสวนะธรรมสวนะ ดู ธัมมัสสวนะ.
485ธรรมสากัจฉาธรรมสากัจฉา (Dhammaskacch) discussion about the Doctrine; religious discussion.
486ธรรมเสนาบดีธรรมเสนาบดี (Dhammasenpati) generalis?simo of the Dhamma; Commander in Chief of the Law; an epithet of the Venerable Sri?putta.
487ธรรมาธิปไตยธรรมาธิปไตย (Dhammdhipateyya) regard of the Dhamma (the Law or righteousness) as being supreme; supremacy of the Dhamma; dominant influence by the Dhamma; rule of the true law; rule of righteousness.
488ธรรมาธิษฐานธรรมาธิษฐาน (Dhammdhihna) exposition in terms of ideas; teaching with reference to ideas. เทียบ บุคคลาธิษฐาน.
489ธรรมานุธรรมปฏิบัติ"ธรรมานุธรรมปฏิบัติ
490ธัมมานุธัมมปฏิปัตติ"ธรรมานุธรรมปฏิบัติ
491ธรรมารมณ์ธรรมารมณ์ (Dhammrammaa) a mind-object; cognizable object; cognoscible object.
492ธรรมาสน์ธรรมาสน์ (Dhammsana) the Dhamma-seat; a seat on which a monk sits while preach?ing; pulpit.
493ธรรมีกถาธรรมีกถา (Dhammkath) religious talk; discussion concerning the Doctrine; Dhamma talk.
494ธัมมธัมม- ดู ธรรม-.
495ธัมมกามตาธัมมกามตา (Dhammakmat) the quality of one who loves the Dhamma; love of Truth.
496ธัมมจักกัปปวัตตนสูตรธัมมจักกัปปวัตตนสูตร (Dhammacakkap?pavattanasutta) the discourse of setting in motion the Wheel of the Doctrine; the Discourse of the Foundation of the King?dom of Righteousness; the First Sermon.
497ธัมมเทสนามัย"ธัมมเทสนามัย (Dhammadesanmaya) (merit) connected with
498ธัมมปฏิสัมภิทา"ธัมมปฏิสัมภิทา (Dhammapaisambhid) Discri?mination of the Law; analytical knowl?edge of the Law; discriminating knowledge of reasons
499ธัมมสังคณีธัมมสังคณี (Dhammasagai)
500ธัมมัญญุตาธัมมัญญุตา (Dhammaut) the quality of one who knows the Law; knowing the cause or origin; knowing the principles.
501ธัมมัปปมาณิกาธัมมัปปมาณิกา (Dhammappamik) those who measure or judge by righteousness; those whose faith depends on the Dhamma or on righteous behaviour.
502ธัมมัสสวนะธัมมัสสวนะ (Dhammassavana) hearing the Dhamma; hearing the preaching of the Dhamma; hearing a sermon; listening to the good teaching.
503ธัมมัสสวนมัย"ธัมมัสสวนมัย (Dhammassavanamaya) (merit) connected with
504ธัมมานุปัสสนาธัมมานุปัสสนา (Dhammnupassan) the Contemplation of Mind-object; contem?plation of phenomena; mindfulness as regards the Dhamma.
505ธัมมานุสติธัมมานุสติ (Dhammnussati) recollection of the Doctrine; reflection on the virtues of the Dhamma.
506ธัมมาภิสมัยธัมมาภิสมัย (Dhammbhisamaya) under?standing of the Truth; conversion to the Dhamma; enlightenment.
507ธาตุ"ธาตุ (Dhtu) 1. an element; natural condition; that which carries its own characteristic mark. 2. a relic
508ธาตุกถาธาตุกถา (Dhtukath)
509ธาตุกรรมฐานธาตุกรรมฐาน ดู จตุธาตุววัตถาน.
510ธาตุเจดีย์ธาตุเจดีย์ (Dhtucetiya) a shrine over the Buddha
511ธาตุมนสิการธาตุมนสิการ ดู จตุธาตุววัตถาน.
512ธาตุววัตถานธาตุววัตถาน ดู จตุธาตุววัตถาน.
513ธิติธิติ (Dhiti) energy; courage; steadfast?ness; firm character; resolution; wisdom.
514ธุดงค์"ธุดงค์ (Dhutaga
515ธุระธุระ (Dhura) burden; load; duty; charge; office; responsibility.
516ธูปธูป (Dhpa) an incense-stick; joss-stick.
517นมัสการนมัสการ (Namakkra) salutation; the act of paying homage; homage; veneration; (T.) salutation with joined palms.
518นรก"นรก (Naraka
519นวกภิกษุนวกภิกษุ (Navakabhikkhu) a neophyte; newly ordained monk (of less than 5 years
520นวกรรมนวกรรม (Navakamma) building new; con?struction; making repairs.
521นวนิต"นวนิต
522นวนีตะ"นวนิต
523นักขัตฤกษ์นักขัตฤกษ์ (Nakkhattakana) the celebration of a festival; festivity.
524นักเทศก์นักเทศก์ ดู ธรรมกถึก.
525นักธรรมนักธรรม (Dhammika*) one learned in the Doctrine; Doctrine-knower; one who has passed the examination of any of the three grades of Dhamma-study; eccl. graduate of Dhamma studies; Dhamma graduate; Dhamma scholar.
526นักบวชนักบวช (Pabbajita) a religious; priest; monk.
527นักพรต"นักพรต (Yati
528นักสวดนักสวด (Dhammagyaka*) a chanter.
529นั่งขัดสมาธินั่งขัดสมาธิ ดู ขัดสมาธิ.
530นั่งคุกเข่านั่งคุกเข่า ดู คุกเข่า.
531นั่งพับเพียบนั่งพับเพียบ ดู พับเพียบ.
532นัจจคีตวาทิตวิสูกทัสสนะ"นัจจคีตวาทิตวิสูกทัสสนะ (Naccagtavdita?viska?dassana) dancing
533นัตถิกทิฏฐินัตถิกทิฏฐิ (Natthikadihi) lit. the theory of nothing?ness; nihilism; nihilistic view.นัตถิกวาท ก็ว่า.
534นาคนาค (Nga) 1. a serpentlike water-god. 2. (T.) an applicant (or candidate) for ordination; ordinand.
535นามนาม (Nma) mind; name; mental factors; mentality.
536นามรูปนามรูป (Nmarpa) Mind and Matter; name and form; mind and body; mentality and corporeality.
537นาสนะ"นาสนะ
538นาสนา"นาสนะ
539น้ำมนต์น้ำมนต์ (Parittodaka*) consecrated water; bless?ing water; lustral water; holy water.
540นิกเขปบทนิกเขปบท (Nikkhepapada) a verse or words of summary; thesis; verse or passage set up for detailed treatment in a discourse; a saying quoted for discoursing; discourse-opening verse.
541นิกายนิกาย (Nikya) 1. a collection; group; any of the five main divisions of the Sutta Piaka. 2. a sect; school; denomination.
542นิครนถ์นิครนถ์ (Nigaha) lit. one who is freed from all ties; a member of the Jain Order; ascetic in Jainism.
543นิคหกรรมนิคหกรรม (Niggahakamma) suppression; punish??ment; censure; reproach; rebuke; chastise???ment of a perverse monk.
544นิจศีล"นิจศีล (Niccasla) regular precepts; uninter?rupted obser?vance of virtue; the good conduct to be observed uninterruptedly
545นิตยภัตนิตยภัต (Niccabhatta) a continuous food-supply; monthly food allowance.
546นิทเทสนิทเทส (Niddesa) 1.
547นิทานนิทาน (Nidna) 1. source; cause; origin; reference. 2. (T.) a story.
548นินทานินทา (Nind) blame; reproach; fault-finding; calumny. v. to blame; calumniate; speak ill of a person.
549นิพพาน"นิพพาน (Nibbna) Nirva; Nibbna; the extinction of the fires of greed
550นิพพิทานิพพิทา (Nibbid) dispassion; disinterest; disenchantment.
551นิมนต์"นิมนต์
552นิมมานรดีนิมมานรดี (Nimmnarati) the realm of the gods who rejoice in (their own) creations; name of the fifth heavenly abode of which Sunimmita is the king.
553นิมิต"นิมิต
554นิมิตต์"นิมิต
555นิยสกรรม"นิยสกรรม (Niyasakamma
556นิยามนิยาม (Niyma) certainty; fixed method; regular order; the state of certainty; the five orders of processes which operate in the physical and mental realms; natural and regular orders governing all things; natural law.
557นิรยะนิรยะ (Niraya) hell; woeful state.
558นิรุตติปฏิสัมภิทานิรุตติปฏิสัมภิทา (Niruttipaisambhid) the Discrimination of Language; knowledge of dialects or philological analysis; analytical knowledge of the language (with regard to the true meaning and the Law).
559นิโรธนิโรธ (Nirodha) the Cessation or Extinction of Suffering; cessation; extinction.
560นิวรณ์นิวรณ์ (Nvaraa) (the five) hindrances; ob?stacles.
561นิวาตนิวาต (Nivta) humbleness; humility; lowli?ness; gentleness.
562นิสสยกรรมนิสสยกรรม ดู นิยสกรรม.
563นิสสรณวิมุตตินิสสรณวิมุตติ (Nissaraavimutti) deliverance by escaping from defilements; freedom by deliverance; Nibbna.
564นิสสัคคิยปาจิตตีย์นิสสัคคิยปาจิตตีย์ (Nissaggiyapcittiya) an offence entailing expiation with forfeiture.
565นิสสัยนิสสัย (Nissaya) that on which anything depends; foundation; help; resource; support; protection; guidance; tutelage; dependence.
566นิสัยนิสัย (Nissaya) 1. ดู นิสสัย 2. habit.
567นิสัยมุตก์"นิสัยมุตก์ (Nissayamuttaka) lit. released from dependence
568เนกขัมมะเนกขัมมะ (Nekkhamma) renunciation; giving up the world; escape from sensuality; absence of greed; independence of sen?sual desire and pleasures; self-denial; self-abnegation.
569เนกขัมมวิตกเนกขัมมวิตก (Nekkhammavitakka) thought of renunciation; thought free from selfish desire.
570เนยข้น"เนยข้น (Navanta) fresh butter; (according to some
571เนยยะเนยยะ (Neyya) one who is to be led or instructed; one requiring guidance; a train?able or teachable person.
572เนยใสเนยใส (Sappi) ghee; clarified butter.
573เนวสัญญานาสัญญายตนะเนวสัญญานาสัญญายตนะ (Nevasansa-yatana) the Realm of neither Perception nor Non-perception; the fourth immaterial sphere.
574บรมธาตุ"บรมธาตุ
575บรรพชาบรรพชา (Pabbajj) 1. leaving the world; going forth; adopting the ascetic life; ordination. 2. the lower ordination; ordination of a novice; admission to novicehood; Initiation.
576บรรพชิตบรรพชิต (Pabbajita) an ascetic; recluse; monk; the ordained; religious; renunciate; monastic.
577บรรลุบรรลุ (Pputi; Sacchikaroti; Abhisameti) to attain; realize; reach; achieve; experience for oneself.
578บริกรรมบริกรรม (Parikamma) 1. arrangement; pre?paration; preliminary action. 2. (T.) repetition; pronouncing incantations; recitation (or to recite) for the purpose of making sacred.
579บริขาร"บริขาร (Parikkhra) requisite; (the eight) requisites of a Buddhist monk: the three robes
580บริจาคบริจาค (Pariccga) donation; charity; sacrifice. v. to donate; give; give up.
581บริโภคเจดีย์"บริโภคเจดีย์ (Paribhogacetiya) a tree
582บริวารบริวาร (Parivra) 1. retinue; suite; pomp; followers; following. 2. accessories.
583บริเวณวัดบริเวณวัด (vsaparivea) the compound of a monastery; the Wat compound.
584บริษัท"บริษัท (Paris) surrounding people; an assembly; company: association; the four assemblies of the Buddhist devouts: the assemblies of monks
585บวช"บวช
586บังสุกุลบังสุกุล (Pasukla) lit. soiled or loathesome as dirt; like a dust heap; discarded; disposed of; unwanted. 1. rags from a dust heap; a robe made of rags taken from dust-bins; discarded cloth; rag-robe. 2. (T.) a yellow robe dedicated to a deceased person. v. to take such robes after contem-plating on the impermanence of compounded things; medi?tate and take a funeral (or memorial) robe.
587บัณเฑาะก์บัณเฑาะก์ (Paaka) a eunuch.
588บัณเฑาะว์บัณเฑาะว์ (Paava) a small drum.
589บัลลังก์บัลลังก์ (Pallaka) a couch; throne; crossed-legged sitting.
590บาตรบาตร (Patta) a bowl; alms-bowl.
591บาปบาป (Ppa) evil; wrong action; demerit; (mis.) sin. adj. evil; bad; wicked; demeritorious; (mis.) sinful.
592บารมีบารมี (Pram) (the ten) Perfections; stages of spiritual perfection achieved by a Bodhisatta on his path to Buddhahood (or by those who are determined to become Pacceka-buddhas or Arahant disciples of a Buddha).
593บาลีบาลี (Pli) 1. Pli language; the language adopted by the Theravdins as the lan?guage in which to preserve the memorized teachings of the Buddha. 2. Tipiaka; the text of the Pali Canon; the Buddha
594บำเพ็ญ"บำเพ็ญ (Preti
595บิณฑบาตบิณฑบาต (Piapta) food received in the alms-bowl (of a Bhikkhu); alms-gathering; almsfood. v. to go for alms; go for collect?ing alms; go for alms-gathering; go on an almsround; receive food-offerings.
596บุคคลาธิษฐานบุคคลาธิษฐาน (Puggaldhihna) exposition in terms of persons; teaching with refer?ence to persons; teaching by means of personification. เทียบ ธรรมาธิษฐาน.
597บุญบุญ (Pua) merit; meritorious action; virtue; righteousness; moral acts; good works. adj. meritorious; good.
598บุญกิริยาวัตถุบุญกิริยาวัตถุ (Puakiriyvatthu) (the three or ten) items of meritorious action; way of making merit.
599บุถุชนบุถุชน ดู ปุถุชน.
600บุพกรณ์บุพกรณ์ (Pubbakaraa) preliminary works.
601บุพกรรมบุพกรรม (Pubbakamma) a former deed; a deed done in a former existence.
602บุพการีบุพการี (Pubbakr) one who does a favour before; a previous benefactor.
603บุพกิจบุพกิจ (Pubbakicca) preliminary function; pre?liminary duties.
604บุพนิมิตบุพนิมิต (Pubbanimitta) a foregoing sign; prognostic; portent.
605บุพเปตพลีบุพเปตพลี (Pubbapetabali) offerings dedicated to the deceased.
606บุพเพนิวาสานุสติญาณบุพเพนิวาสานุสติญาณ ดู ปุพเพ-.
607บุพเพสันนิวาสบุพเพสันนิวาส (Pubbesannivsa) living together in the past; previous association; cohabitation in a previous life.
608บูชาบูชา (Pj) worship (external and mental); honour; veneration; homage; devotional attention; devotional offering.
609เบญจขันธ์"เบญจขันธ์ (Pacakkhandha) the Five Aggre?gates; the five groups of existence; the five causally conditioned elements of existence forming a being or entity
610เบญจธรรมเบญจธรรม (Pacadhamma) the five en?nobling virtues.
611เบญจวัคคีย์"เบญจวัคคีย์ (Pacavaggiya)
612เบญจศีลเบญจศีล (Pacasla) the Five Precepts; the Five Rules of Morality; the Five Training Rules.
613เบญจางคประดิษฐ์"เบญจางคประดิษฐ์ (Pacappatihitena vandana) five-point prostration; the method of ven?eration or obeisance by pro?strating oneself or kneeling and touching the ground with five parts of the body
614โบสถ์"โบสถ์ (Uposathagga
615ใบสีมาใบสีมา (Smnimittparisilpaa) boundary-marking slab (usually made of stone and erected over a buried boundary-marking stone to show its place). ดู ลูกนิมิต.
616ปกรณ์ปกรณ์ (Pakaraa) a literary work; book; canonical text; scripture.
617ปฏิกูลสัญญาปฏิกูลสัญญา (Paiklasa) consciousness of impurity; perception of loathsomeness.
618ปฏิคาหกปฏิคาหก (Paigghaka) a recipient; one who receives.
619ปฏิฆะปฏิฆะ (Paigha) repulsion; irritation; anger; ill-will; grudge.
620ปฏิจจสมุปบาทปฏิจจสมุปบาท (Paiccasamuppda) the Dependent Origination; the Law of Causa?tion; the Chain of Causation; the Law of Dependent Arising; the Chain of Pheno?menal Cause and Effect; the Conditional Arising and Cessation of All Phenomena; (the twelve links of) conditioned co-production.
621ปฏิญญาตกรณะปฏิญญาตกรณะ (Paitakaraa) doing according to what is admitted; proceeding on the acknowledgement (by the accused monk).
622ปฏิบัติปฏิบัติ (Paipatti) the practice.
623ปฏิปทาปฏิปทา (Paipad) path; way; method; mode of progress; means of reaching a goal; practice; line of conduct.
624ปฏิปทาญาณทัสสนวิสุทธิปฏิปทาญาณทัสสนวิสุทธิ (Paipada?dassanavisuddhi) purity of knowledge and vision of progress.
625ปฏิปัสสัทธิวิมุตติปฏิปัสสัทธิวิมุตติ (Paipassaddhivimutti) deliver?ance by tranquillization.
626ปฏิภาคนิมิตต์ปฏิภาคนิมิตต์ (Paibhganimitta) conceptualized image; counterpart sign; counter image.
627ปฏิภาณปฏิภาณ (Paibha) perspicuity; sagacity; shrewdness; ready wit.
628ปฏิภาณปฏิสัมภิทาปฏิภาณปฏิสัมภิทา (Paibha-paisambhid) the Discrimination of Sagacity.
629ปฏิมาปฏิมา (Paim) an image; figure.
630ปฏิรูปเทสวาสะปฏิรูปเทสวาสะ (Pairpadesavsa) living in a suitable region; residing in a suitable locality; dwelling in a favourable place.
631ปฏิโลมปฏิโลม (Pailoma) reverse; opposite; contrary; backward; in reverse order.
632ปฏิเวธปฏิเวธ (Paivedha) penetration; realization; com?prehension; attainment; insight; knowledge.
633ปฏิสนธิปฏิสนธิ (Paisandhi) relinking; rebirth; reunion; conception.
634ปฏิสนธิขณะปฏิสนธิขณะ (Paisandhikkhaa) relinking moment; the initial thought-moment of life; the initial thought-process.
635ปฏิสนธิวิญญาณปฏิสนธิวิญญาณ (Paisandhivia) rebirth-consciousness; relinking consciousness.
636ปฏิสวะปฏิสวะ (Paissava) promise; assent.
637ปฏิสังขรณ์ปฏิสังขรณ์ (Paisakharaa) restoration; reparation; repair; mending.
638ปฏิสันถารปฏิสันถาร (Paisanthra) friendly welcome; kind reception; hospitality; greeting.
639ปฏิสัมภิทาปฏิสัมภิทา (Paisambhid) (the four) Discri?mination; analytic insight; Analytical Knowledge; discriminating knowledge.
640ปฏิสัมภิทามรรคปฏิสัมภิทามรรค (Paisambhidmagga)
641ปฏิสารณียกรรมปฏิสารณียกรรม (Paisrayakamma) formal act of reconciliation.
642ปฐมฌานปฐมฌาน (Pahamajjhna) the first Jhna; the first absorption.
643ปฐมเทศนาปฐมเทศนา (Pahamadesan) the First Sermon; the First Discourse. ดู ธัมมจักกัปปวัตตนสูตร.
644ปฐมยามปฐมยาม (Pahamayma) the first watch (from 6:00 to 10:00 p.m.)
645ปฐมสาวกปฐมสาวก (Pahamasvaka) the first disciple: Akoaa.
646ปฐวีธาตุปฐวีธาตุ (Pahavdhtu) lit. the earth-element; the element of extension; solid; the sub?stratum of matter.
647ปณิธานปณิธาน (Paidhna) aspiration; determination; resolution.
648ปทัฏฐานปทัฏฐาน (Padahna) a proximate cause.
649ปธานปธาน (Padhna) effort; exertion; striving; the Four Great Efforts.
650ปปัญจะปปัญจะ(Papaca) diversification; diffuseness; multiplicity; proliferation.
651ปมาทะ"ปมาทะ
652ความประมาท"ปมาทะ
653ปรจิตตวิชานน์ปรจิตตวิชานน์ ดู เจโตปริยญาณ.
654ปรทารกรรมปรทารกรรม (Paradrakamma) adultery; un?lawful intercourse with others
655ปรนิมมิตวสวัตดีปรนิมมิตวสวัตดี (Paranimmitavasavatt) the realm of gods who lord over the creation of others; name of the sixth heavenly abode of which Vasavatti is the king.
656ปรมัตถ์"ปรมัตถ์
657ปรมัตถธรรม"ปรมัตถ์
658ปรมัตถสัจจะปรมัตถสัจจะ (Paramatthasacca) the absolute truth; ultimate truth.
659ปรโลกปรโลก (Paraloka) the other world; the world beyond; the world to come.
660ปรวาทีปรวาที (Paravd) the opponent (in argument or controversy.)
661ประคตประคต (Kyabandhana) a girdle; waistband.
662ประเคนประเคน (Sakkacca sahatth deti) v. to pre?sent (something to a monk) with the hand.
663ประชุมเพลิง"ประชุมเพลิง (Citaklimpana
664ประทักษิณประทักษิณ (Padakkhi) respectful clockwise circumambulation. v. to circumambulate; make a triple circumambulation.
665ประนมมือประนมมือ ดู พนมมือ.
666ประพรม"ประพรม (Abbhukkirati
667ประมาทประมาท ดู ปมาทะ.
668ปรางค์ปรางค์ ดู พระปรางค์.
669ปราโมทย์ปราโมทย์ (Pmojja) delight; joy; gladness; cheerfulness.
670ปริจจาคะปริจจาคะ (Pariccga) giving up; sacrifice.
671ปริเฉทปริเฉท (Pariccheda) a chapter; fascicule.
672ปริญญาปริญญา (Pari) accurate or exact know?ledge; full understanding; comprehension.
673ปริญเญยยธรรม"ปริญเญยยธรรม (Parieyyadhamma) that which is to be known accurately; that which should be understood or compre?hended
674ปริตรปริตร (Paritta) verses of protection or safe?guard; protective chants; holy stanzas.
675ปริเทวะปริเทวะ (Parideva) lamentation.
676ปรินิพพานปรินิพพาน (Parinibbna) the final or com?plete Nibbna; the complete extinction of all passions; the final release from the round of rebirth; the Great Decease of the Buddha; death (after the last life-span of an Arhant).
677ปริพาชกปริพาชก (Paribbjaka) a wandering religious mendicant; wanderer.
678ปริยัติปริยัติ (Pariyatti) the Scriptures; study of the Scriptures; the Teachings to be studied.
679ปริวารปริวาร (Parivra)
680ปริวาสปริวาส (Parivsa) probation.
681ปริสัญญุตาปริสัญญุตา (Parisaut) the quality of one who knows the assembly; knowing the assembly; knowledge of groups of persons.
682ปลงอาบัติปลงอาบัติ (pattidesan) the confession of an offence. v. to confess an offence.
683ปลงอายุสังขารปลงอายุสังขาร (yusakhra-vossajjana) to relinquish the vital force; the Buddha
684ปลาสะปลาสะ (Palsa) rivalry; envious rivalry; domineering.
685ปลิโพธปลิโพธ (Palibodha) obstruction; hindrance; obstacle; impediment; drawback.
686ปวารณา"ปวารณา (Pavra) 1. invitation; giving occasion or opportunity; allowance. 2. invitation to ask. 3. invitation to speak; the act of inviting others to advise one or to speak of one
687ปสาทะปสาทะ (Pasda) confidence; satisfaction; joy; calm and clarity of mind; appreciation; faith.
688ปหาตัพพธรรม"ปหาตัพพธรรม (Pahtabbadhamma) that which is to be eradicated or abandoned
689ปหานะปหานะ (Pahna) giving up; abandoning; removal; eradication; overcoming.
690ปหานปธานปหานปธาน (Pahnapadhna) the effort to discard evils that have arisen; the effort to overcome unwholesome states.
691ปักษ์ปักษ์ (Pakkha) a fortnight; one half of the lunar month; (lunar) half-month.
692ปัจจยาการปัจจยาการ (Paccaykra)
693ปัจจเวกขณ์ปัจจเวกขณ์ (Paccavekkhaa) reflection; con?sideration; reviewing.
694ปัจจันตประเทศปัจจันตประเทศ (Paccantadesa) the out-skirts of a country; bordering regions.
695ปัจจัย"ปัจจัย (Paccaya) 1. condition; aiding condi?tion; factor. 2. (the four) requisites
696ปัจจัยสันนิสิตศีลปัจจัยสันนิสิตศีล (Paccayasannissitasla) dis?cipline as regards the four requisites; con?duct in connection with the necessities of life.
697ปัจจุคมน์ปัจจุคมน์ (Paccuggamana) rising to receive.
698ปัจจุทธรณ์ปัจจุทธรณ์ (Paccuddharaa) to give up the use (of an old robe); remove; revoke.
699ปัจจุปัฏฐานปัจจุปัฏฐาน (Paccupahna) appearance; mode of appearance; phenomenon.
700ปัจเจกพุทธะ"ปัจเจกพุทธะ (Paccekabuddha) a private Buddha; a Silent Buddha; a Buddha who has won enlightenment by himself
701ปัจฉิมพรรษาปัจฉิมพรรษา (Pacchimik) the later period for keeping the rains.
702ปัจฉาภัตปัจฉาภัต (Pacchbhatta) afternoon; after the mealtime of the monk.
703ปัจฉาสมณะปัจฉาสมณะ (Pacchsamaa) a junior monk who walks behind a senior on his rounds; accompanying monk; attendant.
704ปัจฉิมชาติปัจฉิมชาติ (Pacchimajti) the last birth.
705ปัจฉิมยามปัจฉิมยาม (Pacchimayma) the last watch (from 2:00 to 6:00 a.m.).
706ปัจฉิมวาจาปัจฉิมวาจา (Pacchimavc) the last word; the last saying.
707ปัจฉิมโอวาทปัจฉิมโอวาท (Pacchimaovda) the last instruc??tion; the last advice or exhortation.
708ปัญจปัญจ- ดู เบญจ-.
709ปัญจทวาร"ปัญจทวาร (Pacadvra) the five sense-doors: eye
710ปัญญาปัญญา (Pa) wisdom; knowledge; insight; discernment.
711ปัญญาจักษุปัญญาจักษุ (Pacakkhu) the Eye of Wisdom.
712ปัญญาวิมุตติปัญญาวิมุตติ (Pavimutti) liberation through wisdom; emancipation through insight.
713ปัญญาสัมปทาปัญญาสัมปทา (Pasampad) achieve?ment of wisdom; the blessing of higher knowl?edge.
714ปัญญาสิกขาปัญญาสิกขา ดู อธิปัญญาสิกขา.
715ปัญหาปัญหา (Pah) a question; inquiry; problem.
716ปัฏฐานปัฏฐาน (Pahna)
717ปัณณัตติวัชชะปัณณัตติวัชชะ (Paattivajja) formulated fault; breach of the training rules; that which is blamable by the regulation. เทียบ โลกวัชชะ.
718ปัตตานุโมทนาปัตตานุโมทนา (Pattnumodan) rejoicing in others
719ปัตตานุโมทนามัย"ปัตตานุโมทนามัย (Pattnumodanmaya) (merit) connected with
720ปัตติทานปัตติทาน (Pattidna) giving of merit; transference of merit; letting others share or participate in doing good.
721ปัตติทานมัย"ปัตติทานมัย (Pattidnamaya) (merit) con?nected with
722ปัพพัชชาปัพพัชชา ดู บรรพชา.
723ปัพพาชนียกรรมปัพพาชนียกรรม (Pabbjanyakamma) the act of banishment; exile; the punishment made to a monk deserving to be expelled.
724ปัสสัทธิปัสสัทธิ (Passaddhi) tranquillity; quietude; calmness; repose; serenity; relaxation.
725ปัสสาสะปัสสาสะ (Passsa) out-breathing; exhalation.
726ปาจิตตีย์ปาจิตตีย์ (Pcittiya) 1.
727ปาฏิเทสนียะปาฏิเทสนียะ (Pidesanya) an offence to be confessed.
728ปาฏิโมกข์"ปาฏิโมกข์
729ปาติโมกข์"ปาฏิโมกข์
730ปาฏิโมกขสังวรศีล"ปาฏิโมกขสังวรศีล
731ปาติโมกข"ปาฏิโมกขสังวรศีล
732ปาฏิหาริย์ปาฏิหาริย์ (Pihriya) marvel; wonder; miracle.
733ปาณาติบาตปาณาติบาต (Ptipta) taking life; killing.
734ปาพจน์ปาพจน์ (Pvacana) the fundamental text; the Scriptures; the Dhamma and the Vinaya; the Doctrine and the Discipline.
735ปาโมชช์ปาโมชช์ ดู ปราโมทย์.
736ปาราชิกปาราชิก (Prjika) 1.
737ปาริสุทธิศีลปาริสุทธิศีล (Prisuddhisla) the four kinds of Higher Sla; the fourfold moral purity; morality for purification; morality consist?ing in purity.
738ปิฎกปิฎก (Piaka) a basket; any of the three main divisions of the Pli Canon. ดู ไตรปิฎก.
739ปิดทองปิดทอง (Suvalepa) v. to gild; cover with gold leaf; put a gold leaf on. adj. gilded; covered with gold leaves.
740ปิตติวิสัย"ปิตติวิสัย
741เปตติวิสัย"ปิตติวิสัย
742ปิตุฆาตปิตุฆาต (Pitughta) patricide.
743ปิ่นโตปิ่นโต (Bhattahrik*) food carrier; tiffin carrier.
744ปิยวาจาปิยวาจา (Piyavc) pleasant speech; kindly speech.
745ปิสุณวาจาปิสุณวาจา (Pisuavc) malicious speech; slandering; tale-bearing.
746ปีติปีติ (Pti) joy; rapture; delight; zest; interest.
747ปุคคลบัญญัติปุคคลบัญญัติ (Puggalapaatti)
748ปุคคลัญญุตาปุคคลัญญุตา (Puggalaut) the quality of one who knows individuals; knowing the individual; knowledge of individuals.
749ปุคคลาธิษฐานปุคคลาธิษฐาน ดู บุคคลาธิษฐาน.
750ปุจฉาวิสัชชนาปุจฉาวิสัชชนา (Pucchvissajjan) catechism; question and answer.
751ปุถุชนปุถุชน (Puthujjana) a worldling; worldly person; ordinary man.
752ปุพพปุพพ- ดู บุพพ-.
753ปุพเพกตปุญญตาปุพเพกตปุญญตา (Pubbekatapuat) the state of having done meritorious actions in the past; to have done good deeds in the past; having prepared oneself with good background.
754ปุพเพนิวาสานุสติญาณปุพเพนิวาสานุสติญาณ (Pubbenivsnussatia) Reminiscence of Past or Previous Births; the recollection of former lives; super?normal know-ledge which enables one to remember the various past courses of one
755ปุริมพรรษาปุริมพรรษา (Purimik) the earlier period for keeping the rains.
756ปูชนียบุคคลปูชนียบุคคล (Pjanyapuggala) a venerable person; person worthy of honour; one entitled to homage.
757ปูชนียวัตถุปูชนียวัตถุ (Pjanyavatthu*) an object of worship.
758ปูชนียสถานปูชนียสถาน (Pjanyahna*) a place of wor?ship; place of sanctity; religious place; shrine; holy or sacred place; sanctuary.
759ปูชาปูชา ดู บูชา.
760ปูรณมีปูรณมี (Puam) the full-moon day.
761เปตวัตถุเปตวัตถุ (Petavatthu)
762เปยยวัชชะเปยยวัชชะ (Peyyavajja) lit.
763เปรตเปรต (Peta) a departed being; ghost; ghost-being; hungry ghost; the ghost of the departed.
764เปรียญ"เปรียญ (Pari*
765เปสุญวาทเปสุญวาท ดู ปิสุณวาจา.
766ผรณาปีติผรณาปีติ (Pharapti) rapture; diffused rapture.
767ผรุสวาจาผรุสวาจา (Pharusavc) harsh speech; harsh language.
768ผลผล (Phala) fruit; result; consequence; effect.
769ผัสสะผัสสะ (Phassa) contact; touch; mental im?pression.
770ผ้ากราบผ้ากราบ (Abhivdanacela*) cloth for placing the forehead on when bowing down; prostrating cloth.
771ผาณิตผาณิต (Phita) treacle; molasses; sugar.
772ผ้าป่า"ผ้าป่า (Pasukla-cvara
773ผ้าอาบผ้าอาบ (Udakasik) a bathing-cloth.
774ผ้าอาบน้ำฝนผ้าอาบน้ำฝน (Vassikasik) cloth for the rains; rains-cloth.
775ผูกสีมาผูกสีมา (Smsammati) v. to establish the boundary of the Sangha communion area. n. consecration of the Assembly Hall boundary.
776เผดียง"เผดียง (Nimanteti) v. to invite (monks)
777เผยแผ่"เผยแผ่ (Paksana
778แผ่เมตตาแผ่เมตตา (Mettya phara) radiation of loving-kindness. v. to wish others (or all beings) to be well and happy.
779แผ่ส่วนกุศล"แผ่ส่วนกุศล ดู ปัตติทาน
780โผฏฐัพพะโผฏฐัพพะ (Phohabba) tangible object.
781ฝังลูกนิมิตฝังลูกนิมิต (Smnimittanidhna) ceremony of depositing boundary marking stones; burial of boundary markers.
782ฝาบาตรฝาบาตร (Pattapidhna) lid or cover for an alms-bowl; alms-bowl lid.
783พนมมือพนมมือ (Ajali karoti) v. to lift the joined palms as a token of reverence; put the hands together (at the chest or forehead) in salutation.
784พยากรณ์พยากรณ์ (Vykaraa) answer; explanation; declaration; exposition; prediction.
785พยาธิพยาธิ (Bydhi) disease; sickness; ailment.
786พยาบาทพยาบาท (Bypda) ill-will; hatred; malevo?lence; aversion.
787พยายาม"พยายาม
788พรพร (Vara) boon; blessing; favour.
789พรตพรต (Vata) ascetic practice; religious observance.
790พรมน้ำมนต์พรมน้ำมนต์ (Parittodaka-abbhukkiraa*; ~-sicana*) to sprinkle the holy water.
791พรรษาพรรษา (Vassa) a year; rainy season; the rains; rains-retreat; rains-residence; the Buddhist Lent.
792พรหมพรหม (Brahma) 1. (in Hinduism) Brahma; the Creator; the Universal Self. 2. (in Buddhism) a divine being of the Form Sphere or of the Formless Sphere; brahma god; happy and blameless celestial being; inhabitant of the higher heavens.
793พรหมจรรย์พรหมจรรย์ (Brahmacariya) the Holy Life; sublime life; religious life; celibate life; chaste life; strict chastity; Brahma-faring.
794พรหมจารีพรหมจารี (Brahmacr) one who leads a holy or chaste life; celibate; Brahma-farer.
795พรหมทัณฑ์พรหมทัณฑ์ (Brahmadaa) lit. sublime punishment; punishment by suspending or breaking off conversation and communication; sanctioned punishment by silent treatment.
796พรหมโลกพรหมโลก (Brahmaloka) the Brahma world; the Fine-Material and Immaterial Worlds.
797พรหมวิหารพรหมวิหาร (Brahmavihra) (the four) Divine States (of mind); the four noble sentiments; the Highest Conduct; the sublime states of mind.
798พระพระ- ตัด
799พระ"พระ (Bhikkhu
800พระครูพระครู (Garuhniyabhikkhu*) the title of a monastic dignitary lower than Chao Khun; Phra Khru; Venerable Teacher.
801พระเครื่องพระเครื่อง (Khuddakabuddhapaibimba*) a small Buddha image (often used as an amulet or talisman); amuletic Buddha image.
802พระธรรมพระธรรม (Dhamma) Dhamma; Dharma; the Doctrine; the Teachings; the Law; the Norm.
803พระนอน"พระนอน (Shaseyykappakabuddhapaim*
804พระบรมศาสดาพระบรมศาสดา (Satthu) the Master; the Teacher; the Great Master; the Buddha.
805พระบูชาพระบูชา (Patihnabuddhapaim*) a Buddha image of a larger size fit to be placed more or less permanently for worship; Buddha image (to be) set (on an altar) for worship; altar Buddha-image.
806พระประธานพระประธาน (Padhnabuddhapaim*) the principal Buddha image (in the Uposatha hall); main Buddha image.
807พระปรางค์พระปรางค์ (Thpa) (round-topped) towerlike stupa with a pronged crownpiece; Phra Prang.
808พระผู้มีพระภาคพระผู้มีพระภาค (Bhagav) the Blessed One; the Exalted One.
809พระพุทธเจ้าพระพุทธเจ้า (Buddha) the Buddha; Lord Buddha; the Enlightened One; the Awakened One.
810พระพุทธบาทพระพุทธบาท (Buddhapda) the Buddha
811พระพุทธปฏิมาพระพุทธปฏิมา (Buddhapaim) a Buddha image.
812พระพุทธรูปพระพุทธรูป (Buddharpa) the figure of the Buddha; a Buddha image.
813พระพุทธศาสนาพระพุทธศาสนา (Buddhassana) Buddh?ism; the teaching of the Buddha.
814พระสงฆ์พระสงฆ์ (Sagha) 1. Sagha; the Order; the monastic order. 2. (T.) a monk.
815พระไสยาสน์พระไสยาสน์ ดู พระนอน.
816พราหมณ์พราหมณ์ (Brhmaa) a Brahmin; man of the Brahmin caste; a priest.
817พละพละ (Bala) power; strength; health; energy.
818พลีพลี (Bali) religious offering.
819พหุลกรรมพหุลกรรม (Bahulakamma) ดู อาจิณณกรรม.
820พหูสูตพหูสูต (Bahussuta) one who has great know?ledge; a very learned man; well-taught man; man of great learning.
821พัดยศ"พัดยศ (Cittavjan
822พัทธสีมาพัทธสีมา (Baddhasm) boundary established by the Sagha; consecrated area; con?secrated place of assembly; (T.) con?secrated assembly hall.
823พับเพียบพับเพียบ (Ahapallakanisajj) v. to sit flat with both legs tucked back to one side; sit sideways.
824พาลพาล (Bla) a fool; spiritually defective person.
825พาหุสัจจะพาหุสัจจะ (Bhusacca) much learning; great learning; profound knowledge.
826พิธีพิธี (Vidhna) arrangement; performance; cere?mony.
827พิธีกรพิธีกร (Vidhikara*) master of ceremonies.
828พิธีกรรม"พิธีกรรม (Pjvidhi
829พิธีหลวงพิธีหลวง ดู ราชพิธี.
830พินทุ"พินทุ
831พินทุกัป"พินทุ
832พีชนิยามพีชนิยาม (Bjaniyma) physical organic order; biological laws.
833พุทธะพุทธะ (Buddha) the Buddha; a Buddha; enlight?ened one.
834พุทธกาลพุทธกาล (Buddhakla) the time of the Buddha (or a Buddha); the advent of the Buddha.
835พุทธกิจพุทธกิจ (Buddhakicca) the Buddha
836พุทธคุณพุทธคุณ (Buddhagua) the quality (virtue or character) of the Buddha.
837พุทธจริยาพุทธจริยา (Buddhacariy) the Buddha
838พุทธจักรพุทธจักร (Buddhacakka) the Buddhist monastic order.
839พุทธบริษัทพุทธบริษัท (Buddhaparis) the Buddhist assem?bly; the four assemblies of Buddhists; Buddhists (collectively).
840พุทธบาทพุทธบาท (Buddhapda) the Buddha
841พุทธปฏิมาพุทธปฏิมา ดู พระพุทธปฏิมา.
842พุทธประวัติพุทธประวัติ (Buddhapavatti*) the life of the Buddha; life-story of the Buddha.
843พุทธพจน์พุทธพจน์ (Buddhavacana) the word of the Bud-dha; (T.) any sayings or teachings of the Buddha.
844พุทธภาษิตพุทธภาษิต (Buddhabhsita) what was said by the Buddha; the Buddha
845พุทธมามกะพุทธมามกะ (Buddhammaka) one devoted to the Buddha; one who professes Bud?dhism; Buddhist.
846พุทธรูปพุทธรูป ดู พระพุทธรูป.
847พุทธวงศ์พุทธวงศ์ (Buddhavasa)
848พุทธศักราชพุทธศักราช (Buddhasaka*) the Buddhist Era (B.E.).
849พุทธศาสนาพุทธศาสนา ดู พระพุทธศาสนา.
850พุทธศาสนิกชนพุทธศาสนิกชน (Buddhammaka) a Buddhist; adherent of Buddhism.
851พุทธันดรพุทธันดร (Buddhantara) a Buddha-interval; the period between the appearance of one Buddha and the next.
852พุทธานุสติพุทธานุสติ (Buddhnussati) recollection of the Buddha; reflection on the virtue of the Buddha.
853พุทธาวาสพุทธาวาส (Buddhvsa*)
854พุทธิจริตพุทธิจริต (Buddhicarita) the intellectual; the wise; one whose behaviour or character is wisdom; an intelligent-natured person.
855เพล"เพล (Pacchimabhattakla*) the limited time for the second and last meal of the monk; lunchtime for Buddhist monks
856แพศย์แพศย์ (Vessa) a member of the third caste; merchant and agriculturalist; tradesfolk.
857โพชฌงค์โพชฌงค์ (Bojjhaga) (the seven) Consti?tuents (or Factors) of Enlightenment; enlighten?ment factors.
858โพธิ์โพธิ์ (ต้นไม้) (Bodhirukkha) the
859โพธิญาณโพธิญาณ (Bodhia) Enlightenment; supreme knowledge.
860โพธิปักขิยธรรมโพธิปักขิยธรรม (Bodhipakkhiya-dhamma) (the thirty-seven) qualities contributing to enlightenment; virtues partaking of enlightenment.
861โพธิสัตว์"โพธิสัตว์
862ฟั่นเฟือนฟั่นเฟือน (muhassati) confused; muddled; deranged.
863ฟั่นเฟือน"ฟั่นเฟือน
864ฟุ้งซ่าน"ฟุ้งซ่าน
865ภควาภควา ดู พระผู้มีพระภาค.
866ภพภพ (Bhava) becoming; existence; process of becoming; state of existence.
867ภยาคติภยาคติ (Bhaygati) wrong way of behaviour consisting in fear; prejudice caused by fear.
868ภวตัณหาภวตัณหา (Bhavatah) craving for existence; craving for rebirth; craving for sensual pleas?ures connected with the view of eternalism.
869ภวังค์ภวังค์ (Bhavaga) life-continuum; the subliminal consciousness; constituent of becoming; the passive state of mind.
870ภังคะภังคะ (Bhaga) dissolution; cessation; dissolving or waning moment.
871ภัณฑาคาริกภัณฑาคาริก (Bhagrika) a store-keeper or treasurer.
872ภัณฑูกรรมภัณฑูกรรม (Bhakamma) close shaving; act of shaving close.
873ภัตภัต (Bhatta) food; meal; boiled rice.
874ภัตกิจภัตกิจ (Bhattakicca) taking a meal.
875ภัตตุเทศก์ภัตตุเทศก์ (Bhattuddesaka) one in charge of the distribution of food; an elder who supervises the distribution of food; super?intendent of meals; issuer of meals.
876ภัยภัย (Bhaya) fear; fright; danger.
877ภาวะภาวะ (Bhva) fixed nature; condition; state of being.
878ภาวนาภาวนา (Bhvan) development; mental cul?ture; meditation.
879ภาวนาปธานภาวนาปธาน (Bhvanpadhna) the effort to develop unrisen good; the effort to de?velop wholesome states.
880ภาวนามยปัญญาภาวนามยปัญญา (Bhvanmayapa) wis?dom resulting from mental development; understanding through practice.
881ภาวนามัย"ภาวนามัย (Bhvanmaya) (merit) gained through
882ภาเวตัพพธรรม"ภาเวตัพพธรรม (Bhvetabbadhamma) that which is to be developed
883ภาษิตภาษิต (Bhsita) a saying.
884ภิกขาภิกขา (Bhikkh) alms; begged food.
885ภิกขาจารภิกขาจาร (Bhikkhcra) going about for alms; begging for alms.
886ภิกษุภิกษุ (Bhikkhu) a Bhikkhu; Bhikshu; Buddhist monk.
887ภิกษุณีภิกษุณี (Bhikkhun) a Bhikkhuni; Bhikshuni; Buddhist nun.
888ภูตภูต (Bhta) 1. the elements of which the body is composed. ดู มหาภูตรูป. 2. a living being; born creature. 3. a ghost. 4. an Arahant.
889ภูมิภูมิ (Bhmi) 1. ground; plane; stage; level. 2. plane of exist?ence; plane of consciousness.
890เภสัชเภสัช (Bhesajja) medicine; drug.
891โภคะโภคะ (Bhoga) wealth; riches; possession; enjoyment.
892โภชนะโภชนะ (Bhojana) food; meal.
893โภชนียะโภชนียะ (Bhojanya) fit to be eaten; soft food.
894โภชเนมัตตัญญุตโภชเนมัตตัญญุตา (Bhojanemattaut) mod?eration in eating.
895มงคลมงคล (Magala) festivity; good omen; auspice; auspicious ceremony; (the thirty-eight) blessings. adj. auspicious.
896มณฑปมณฑป (Maapa) a pavilion; temporary shed; square spired pavilion.
897มทะมทะ (Mada) intoxication; pride; sexual ex?cess.
898มนต์"มนต์
899มนตร์"มนต์
900มนะ"มนะ
901มโน"มนะ
902มนสิการมนสิการ (Manasikra) attention; pondering; attentiveness; advertence; mental appli?cation; reflection.
903มนุษย์มนุษย์ (Manussa) a human being.
904มนุษยธรรมมนุษยธรรม (Manussadhamma) humanity; virtue of man; the Five Precepts.
905มนุษยโลกมนุษยโลก (Manussaloka) the human world; the human realm; the world of humans.
906มโนกรรมมโนกรรม (Manokamma) mental action; action done by mind.
907มโนทวารมโนทวาร (Manodvra) the mind-door; mind-avenue.
908มโนทุจริตมโนทุจริต (Manoduccarita) evil mental action; evil of mind or thoughts; miscon?duct by mind; mental misconduct.
909มโนธาตุมโนธาตุ (Manodhtu) the mind-element; element of apprehension; the ideational faculty.
910มโนมยิทธิมโนมยิทธิ (Manomayiddhi) the magic power of the mind; mind-made magical power.
911มโนวิญญาณมโนวิญญาณ (Manovia) mind-consciousness; the mind cognition.
912มโนวิญญาณธาตุมโนวิญญาณธาตุ (Manoviadhtu) mind-consciousness element.
913มโนสังขารมโนสังขาร ดู จิตตสังขาร.
914มโนสุจริตมโนสุจริต (Manosucarita) good mental action; good conduct in thought.
915มมังการมมังการ (Mamakra) lit. the making of the utterance
916มรณะมรณะ (Maraa) death.
917มรณภาพมรณภาพ (Maraabhva*) death (of a monk or novice).
918มรณสติมรณสติ (Maraasati) mindfulness of death; meditation on death.
919มรรคมรรค (Magga) the Path; the Way; the Noble Path; the Noble Eightfold Path; the Path leading to the Cessation of Suffering.
920มรรคนายก"มรรคนายก (Magganyaka*) lay leader of a congregation (or
921มละมละ (Mala) dirt; impurity; stain; refuse; dust.
922มหามหา (Mah*) the title of a เปรียญ.
923มหาชาติมหาชาติ (Mahjtaka) the Great Birth Story; story of the Buddha when he was born as Prince Vessantara. ดู เทศน์มหาชาติ.
924มหาเถรสมาคมมหาเถรสมาคม (Mahtherasamgama*) Maha-thera Council; Council of Elders; the Sangha Supreme Council.
925มหานิกายมหานิกาย (Mahnikya*) the Mahnikya Sect;
926มหาบุรุษมหาบุรุษ (Mahpurisa) Great Man.
927มหาปุริสลักษณะมหาปุริสลักษณะ (Mahpurisalakkhaa) (the thirty-two) marks of the Great Man.
928มหาภิเนษกรมณ์มหาภิเนษกรมณ์ (Mahbhinikkhamana) the Great Renunciation; the going forth of the Bodhisatta into the homeless life.
929มหาภูตรูปมหาภูตรูป (Mahbhtarpa) (the four) pri?mary elements; great essentials; material qualities of matter.
930มหายานมหายาน (Mahyna)
931มักขะมักขะ (Makkha) depreciation of another
932มักน้อย"มักน้อย
933มัคคะมัคคะ ดู มรรค.
934มังสวิรัติมังสวิรัติ (Masavirati*) abstinence from meat; vegetarianism.
935มัจจุมัจจุ (Maccu) death.
936มัจจุราชมัจจุราช (Maccurja) the king of death; the Death.
937มัจฉริยะมัจฉริยะ (Macchariya) meanness; avaricious?ness; stinginess; possessiveness.
938มัชชะมัชชะ (Majja) an intoxicant.
939มัชฌิมะมัชฌิมะ (Majjhima) middler; a monk who has been ordained between 5 and just under 10 years.
940มัชฌิมนิกายมัชฌิมนิกาย (Majjhimanikya)
941มัชฌิมประเทศมัชฌิมประเทศ ดู มัธยมประเทศ.
942มัชฌิมยามมัชฌิมยาม (Majjhimayma) the middle watch (from 10:00 p.m. to 2:00 a.m.).
943มัชฌิมาปฏิปทามัชฌิมาปฏิปทา (Majjhim paipad) the Middle Path; the Middle Way; the via media; the golden mean. ดู มรรค.
944มัตตัญญุตามัตตัญญุตา (Mattaut) moderation; temperance; sense of proportion.
945มัททวะมัททวะ (Maddava) gentleness; softness.
946มัธยมประเทศมัธยมประเทศ (Majjhimadesa) the middle country including the Ganges basin.
947มาฆบูชามาฆบูชา (Mghapj) Worship on the Full-Moon Day of the third lunar month in commem?oration of the Great Assembly of Disciples.
948มาตาปิตุอุปัฏฐานมาตาปิตุอุปัฏฐาน (Mtpituupahna) the support of mother and father; ministering to parents; looking after parents.
949มาติกามาติกา (Mtik) 1. matrix; schedule; list; heading. 2. (T.) funeral chanting (of Abhi?dhamma matrices or schedules).
950มาตุคามมาตุคาม (Mtugma) a woman; womenfolk; women (collectively).
951มาตุฆาตมาตุฆาต (Mtughta) matricide.
952มานะมานะ (Mna) conceit; pride; inordinate feel?ing; lust for power.
953มานัตมานัต (Mnatta) penance.
954มายามายา (My) illusion; deceit; trick; the display of an illusion.
955มารมาร (Mra) the Evil One; Death; the Tempter.
956มิจฉาทิฏฐิมิจฉาทิฏฐิ (Micchdihi) wrong view; false view.
957มิตรปฏิรูปก์มิตรปฏิรูปก์ (Mittapairpaka) a false friend; one pretending to be a friend.
958มิทธะมิทธะ (Middha) torpor; drowsiness; languor.
959มุขบาฐมุขบาฐ; มุขปาฐะ (Mukhapha) word of mouth; verbal recital; oral tradition.
960มุขปาฐะมุขบาฐ; มุขปาฐะ (Mukhapha) word of mouth; verbal recital; oral tradition.
961มุทิตามุทิตา (Mudit) sympathetic joy; altruistic joy.
962มุทิตาจิต"มุทิตาจิต
963มุสาวาทมุสาวาท (Musvda) false speech; lying.
964มูลกรรมฐาน"มูลกรรมฐาน (Mla-kammahna) basic medi?tation subject (comprising the five exposed parts of the body
965มูลบัญญัติ"มูลบัญญัติ (Paatti
966เมตตาเมตตา (Mett) loving-kindness; friendliness; goodwill.
967เมถุนธรรมเมถุนธรรม (Methunadhamma) sexual inter?course; coupling; coitus.
968เมรุเมรุ ดู จิตกาธาน.
969เมาลีเมาลี; โมลี (Moli) topknot (of hair on the crown of the head).
970โมลีเมาลี; โมลี (Moli) topknot (of hair on the crown of the head).
971โมกขธรรมโมกขธรรม (Mokkhadhamma) salvation; deliver?ance; freedom.
972โมกษะโมกษะ (Mokkha) salvation; release; deliver?ance; liberation; the state of disentangle?ment; release; freedom.
973โมหะโมหะ (Moha) delusion; ignorance; dullness.
974โมหจริตโมหจริต (Mohacarita) the unintelligent; the ignorant; one whose habit is infatuation; a man of foolish habits; the stupid- or dull-natured; one of deluded temperament.
975โมหาคติโมหาคติ (Mohgati) wrong way of behaviour consisting in delusion; prejudice caused by delusion or stupidity.
976ยกช่อฟ้า"ยกช่อฟ้า
977ยถาภูตญาณทัศนะยถาภูตญาณทัศนะ (Yathbhtaadassana) absolute knowledge; the knowledge and vision according to reality; knowing and seeing things as they are.
978ยมยม (Yama) the Lord of the Underworld; ruler of the kingdom of the dead; death.
979ยมกยมก (Yamaka)
980ยมกปาฏิหาริย์"ยมกปาฏิหาริย์ (Yamakapihriya) the Twin Wonder; the Twin Miracle; the miracle of the double appearances
981ยศยศ (Yasa) glory; fame; repute; success; honour; high position.
982ยักษ์ยักษ์ (Yakkha) 1. a demon. 2. an attendant of Kuvera or Vessavaa. 3. a messenger of Yama. 4. a fallen angel; deity. 5. Sakka. 6. any of the Four Great Kings. 7. the individual soul.
983ยัญยัญ (Yaa) 1. (in Hinduism) sacrifice; offerings. 2. (in Buddhism) alms-giving; charity.
984ย่ามย่าม (Thavik) a small bag in which the monk carries things; a monk
985ยามา"ยามา (Ym)?the realm of the Yma gods; name of the third heavenly abode
986เยภุยยสิกาเยภุยยสิกา (Yebhuyyasik) decision accord?ing to the majority.
987โยคะโยคะ (Yoga) 1. effort; endeavour; application; undertaking. 2. bond; tie; attachment.
988โยคาวจรโยคาวจร (Yogvacara) one who practises spiritual exercise; meditator.
989โยคีโยคี (Yog) one who devotes himself to spiritual things; an earnest student; one devoted to mental training; meditator.
990โยชน์"โยชน์ (Yojana) a measure of length; a dis?tance of about 10 miles
991โยนิโยนิ (Yoni) 1. origin; way of birth; place of birth; realm of existence; source; (the four) Modes of Births. 2. thoroughness; know?ledge; insight.
992โยนิโสมนสิการโยนิโสมนสิการ (Yonisomanasikra) proper attention; systematic attention; having thorough method in one
993โยมโยม (Pos) appellation used by a monk for his parents or his patron or supporter.
994รสรส (Rasa) 1. taste; sapid object; flavour. 2. function.
995ระเบียง"ระเบียง [โบสถ์วิหาร] (Maha
996รัตนตรัยรัตนตรัย (Ratanattaya) the Triple Gem; the Triple Jewel; the Three Jewels.
997รัตตัญญูรัตตัญญู (Ratta) an elder of long stand?ing.
998ราคะราคะ (Rga) lust; passion; excitement; greed; attachment.
999ราคจริตราคจริต (Rgacarita) the lustful; one whose habit is passion; one of passionate behav?iour; the lustful-natured; one of lustful tem-perament.
1000ราชพลี"ราชพลี (Rjabali) offering to the king or the government
1001ราชพิธี"ราชพิธี (Rjavidhi*
1002ราชาคณะ"ราชาคณะ
1003ริษยาริษยา ดู อิสสา.
1004รูปรูป (Rpa) 1. matter; form; material; body; shape; corporeality. 2. object of the eye; visible object.
1005รูปฌานรูปฌาน (Rpajhna) Jhnas (Absorptions) of the Fine-Material Sphere.
1006รูปราคะรูปราคะ (Rparga) desire for life in the world of form; craving for form; attachment to realms of form; greed for fine-material existence.
1007รูปโลกรูปโลก (Rpaloka) the world of form; the Form Sphere.
1008รูปารมณ์รูปารมณ์ (Rprammaa) visible object.
1009รูปาวจรภูมิรูปาวจรภูมิ (Rpvacarabhmi) the Plane of Form; the Form Plane; Fine-Material Sphere.
1010เรี่ยไร"เรี่ยไร
1011เรือนแก้วเรือนแก้ว (ratanaghara*) back plate
1012ฤทธิ์ฤทธิ์ ดู อิทธิ.
1013ฤษีฤษี (Isi) an ascetic; sage; seer.
1014ลอยกระทงลอยกระทง (Puaplvana*)
1015ลักษณะลักษณะ (Lakkhaa) a characteristic; sign; mark; distinguishing mark; prognosticative mark; quality.
1016ลัทธิลัทธิ (Laddhi) a theory; view; doctrine.
1017ลาภลาภ (Lbha) gain; acquisition.
1018ลาสิกขาลาสิกขา (Sikkha paccakkhti) to give up the Training; leave monkhood. ดู สึก.
1019ลูกนิมิต"ลูกนิมิต (Sm-nimitta
1020ลูขัปปมาณิกาลูขัปปมาณิกา (Lkhappamik) those who measure or judge by shabbiness; those whose faith depends on shabbiness or miserable life.
1021โลกโลก (Loka) the world; a world; plane of existence.
1022โลกธรรมโลกธรรม (Lokadhamma) (the eight) worldly conditions; things of the world; worldly vicissitudes.
1023โลกธาตุโลกธาตุ (Lokadhtu) a unit of the Universe; world; sphere; another term for Cakkavla.
1024โลกบาลโลกบาล ดู จาตุมหาราช.
1025วจีกรรมวจีกรรม (Vackamma) verbal action; deed by word; action performed by speech.
1026วจีทวารวจีทวาร (Vacdvra) speech as a door of action; speech-door.
1027วจีทุจริตวจีทุจริต (Vacduccarita) misbehaviour in words; misconduct by speech; verbal mis?conduct.
1028วจีวิญญัติวจีวิญญัติ (Vacviatti) verbal intimation; verbal expression.
1029วจีสังขาร"วจีสังขาร (Vacsakhra) verbal formation
1030วจีสุจริตวจีสุจริต (Vacsucarita) good action in speech; good conduct in word.
1031วรรควรรค (Vagga) a group; party; chapter of a book.
1032วรรณะวรรณะ (Vaa) 1. colour of the skin; appear?ance; complexion; beauty. 2. caste. 3. fame; repute
1033วัจจกุฎีวัจจกุฎี (Vaccaku) ดู ถาน.
1034วัฏฏะวัฏฏะ (Vaa) the round of rebirth; the round of existences; the cycle of rebirth.
1035วัณณะวัณณะ ดู วรรณะ.
1036วัด"วัด (Vihra
1037วัดร้างวัดร้าง (Suavihra*) deserted monastery; uninhabited monastery.
1038วัดราษฎร์วัดราษฎร์ (Gmikavihra*) private monastery; community monastery.
1039วัดหลวง"วัดหลวง (Rjavaravihra*
1040วัตถุกามวัตถุกาม (Vatthukma) objective sensuality; lovely sense-objects; sensual pleasures.
1041วัตถุมงคลวัตถุมงคล (Magalavatthu*) amulet; talisman; fetish; lucky piece; charm; good-luck charm.
1042วัตรวัตร (Vatta) duty; service; function; monastic daily routine or service; custom; observ?ance.
1043วันโกนวันโกน (Kesoropaadivasa*) Shaving Day; the eve of a Buddhist holy day.
1044วันเข้าพรรษาวันเข้าพรรษา (Vasspanyikdivasa) the first day of the rains-retreat; beginning of the rains-residence; Rains-Entry Day.
1045วันปวารณา"วันปวารณา (Pavradivasa) the last day of the rains-residence
1046วันพระวันพระ (Uposathadivasa) the Buddhist holy day; Buddhist Sabbath; day of merit-making; observance day.
1047วันเพ็ญวันเพ็ญ (Puamdivasa) the full-moon day.
1048วันออกพรรษาวันออกพรรษา (Pavradivasa) the last day of the rains-residence; end of the rains-retreat; Retreat-Ending Day.
1049วันอุโบสถวันอุโบสถ (Uposathadivasa) 1. ดู วันพระ 2. observance day; the day on which the Fundamental Rules of the Buddhist monks are recited.
1050วัยวัย (Vaya) 1. (the three) ages; periods of life. 2. decay; loss.
1051วัสสูปนายิกาวัสสูปนายิกา ดู วันเข้าพรรษา.
1052วาจาวาจา (Vc) speech; word; saying.
1053วาทะวาทะ (Vda) theory; saying; doctrine; creed.
1054วายามะวายามะ (Vyma) effort; endeavour; exertion; striving.
1055วาโยธาตุวาโยธาตุ (Vyodhtu) lit. the air-element; motion; the element of motion; vibration.
1056วิกขัมภนวิมุตติวิกขัมภนวิมุตติ (Vikkhambhanavimutti) deliver?ance by suppression.
1057วิกัปวิกัป (Vikappa) to share ownership (of an extra bowl or robe) with another monk.
1058วิกาลวิกาล (Vikla) improper time; wrong time; unseemly hours; afternoon and night.
1059วิจัยวิจัย (Vicaya) investigation; (T.) research.
1060วิจารวิจาร (Vicra) sustained application; dis?cursive thinking; deliberation.
1061วิจิกิจฉาวิจิกิจฉา (Vicikicch) doubt; perplexity; scep?sis; scepticism; indecision; uncertainty.
1062วิชชาวิชชา (Vijj) knowledge; transcendental wisdom; the Threefold Knowledge
1063วิญญัติวิญญัติ (Viatti) 1. intimation; expression. 2. begging; (unlawful) request (for food and other requisites); hinting.
1064วิญญาณ"วิญญาณ (Via) consciousness; act of con?sciousness; (T.
1065วิญญาณัญจายตนะวิญญาณัญจายตนะ (Viacyatana) the Realm of Infinity of Consciousness; the Realm of Boundless Consciousness.
1066วิญญูชนวิญญูชน (Vi) a wise man.
1067วิตกวิตก (Vitakka) initial application; thought conception; thought.
1068วิตกจริตวิตกจริต (Vitakkacarita) the discursive; the ruminating-natured; one of speculative temperament.
1069วิถีจิตวิถีจิต (Vthicitta) thought process; process of cognition; a single unit of cognition; differ?ent serial processes of cognition; con?scious mind.
1070วินัยวินัย (Vinaya) 1. discipline; the monastic regulations; the code of monastic dis?cipline; the rules of discipline of the Order. 2. training; guidance. 3. organiza?tion; system.
1071วินัยธรวินัยธร (Vinayadhara) one versed in the Dis?cipline; an expert in the disciplinary code. ดู คณะวินัยธร.
1072วินัยปิฎกวินัยปิฎก (Vinayapiaka) the Basket of Discipline; the Discipline Basket; the Book of Discipline.
1073วินิบาตวินิบาต (Vinipta) bad falling; place of suffer?ing; perdition; birth of demons.
1074วิบัติวิบัติ (Vipatti) failure; falling away; misfortune; downfall; disadvantage; abortion; invalidity.
1075วิบากวิบาก (Vipka) consequence; effect; result; resultant; fruit.
1076วิปฏิสารวิปฏิสาร (Vippaisra) remorse; repentance.
1077วิปริณามวิปริณาม (Viparima) change; trans?formation; alteration.
1078วิปลาสวิปลาส (Vipallsa) derangement; perversion; perversity.
1079วิปัสสนาวิปัสสนา (Vipassan) insight; intuitive vision; introspection; comtemplation; intuition; insight development.
1080วิปัสสนากรรมฐานวิปัสสนากรรมฐาน ดู วิปัสสนาภาวนา.
1081วิปัสสนาธุระวิปัสสนาธุระ (Vipassandhura) the burden of comtemplation; obligation of insight development; task of meditation practice.
1082วิปัสสนาภาวนาวิปัสสนาภาวนา (Vipassan-bhvan) insight development.
1083วิปากจิตวิปากจิต (Vipkacitta) resultant conscious?ness; kamma resultant.
1084วิภวตัณหาวิภวตัณหา (Vibhavatah) craving for self-annihilation; craving for (or attachment to) sensual pleasures connected with the view of nihilism; craving for non-existence.
1085วิภังค์วิภังค์ (Vibhaga)
1086วิมังสาวิมังสา (Vmas) investigation; reasoning; reflection; examination; testing.
1087วิมานวิมาน (Vimna) a celestial mansion; fairy-palace.
1088วิมานวัตถุวิมานวัตถุ (Vimnavatthu)
1089วิมุตติวิมุตติ (Vimutti) deliverance; emancipation; release; salvation; liberation; freedom.
1090วิมุตติสุขวิมุตติสุข (Vimuttisukha) Bliss of Emancipa?tion; bliss of freedom.
1091วิโมกข์วิโมกข์ (Vimokkha) ดู วิมุตติ.
1092วิรัติวิรัติ (Virati) abstinence; (the three) abstin?ences.
1093วิราคะวิราคะ (Virga) detachment; dispassionate?ness; absence of lust; destruction of passions.
1094วิริยะวิริยะ (Viriya; Vriya) effort; energy; vigour; endeavour; exertion; perseverance.
1095วิริยารัมภะวิริยารัมภะ (Viriyrambha) application of exer?tion; stirred-up energy; energetic effort.
1096วิวัฏฏ์วิวัฏฏ์ (Vivaa) freedom from rebirth; absence of the cycle of existence; Nibbna.
1097วิวาทาธิกรณ์วิวาทาธิกรณ์ (Vivddhikaraa) legal ques?tions concerning disputes; contention (con?cerning the Doctrine and the Dis?cipline)
1098วิเวกวิเวก (Viveka) seclusion; solitude; detach?ment.
1099วิสังขารวิสังขาร ดู อสังขตธรรม.
1100วิสัชนาวิสัชนา (Visajjan) answer; explanation; exposition; elucidation.
1101วิสัยวิสัย (Visaya) 1. range; reach; scope; sphere; realm; power; capacity. 2. sense-object.
1102วิสาขบูชา"วิสาขบูชา (Viskhapj) Worship on the Full-Moon Day of the sixth lunar month in commemoration of the Buddha
1103วิสุงคามสีมา"วิสุงคามสีมา (Visugmasm) a land grant (set apart for the Sangha of a monastery); consecrated boundaries; consecrated area; concession; a tract of land (now
1104วิสุทธิวิสุทธิ (Visuddhi) purity; purification; stage of purity.
1105วิหารวิหาร (Vihra) 1. a dwelling-place (for monks); retreat; monastery; abode. 2. a state of mind; mode of life. 3. (T.) a temple; repository of Buddha images; Buddha-image hall; shrine-hall.
1106วิหารคดวิหารคด (Maha; Samantapaghaa) cloister.
1107วิหิงสาวิตกวิหิงสาวิตก (Vihisvitakka) cruel thought; thought of cruelty; thought of violence.
1108เวจกุฎีเวจกุฎี ดู ถาน.
1109เวทนาเวทนา (Vedan) feeling; sensation.
1110เวทนานุปัสสนาเวทนานุปัสสนา (Vedannupassan) the con?templation of feelings; the contem?pla?tion of sensations; mindfulness as regards feelings.
1111เวไนยเวไนย (Veneyya) one who is accessible to instruction; one who is ready to receive the Teaching (of the Buddha); a tractable person; trainable person; teachable person.
1112เวยยาวัจจะเวยยาวัจจะ (Veyyvacca) service; helpful activity; attention; duty.
1113เวยยาวัจจมัย"เวยยาวัจจมัย (Veyyvaccamaya) (merit) to be gained through
1114เวรเวร (Vera) enmity; hostile action; hatred; revenge.
1115เวสสะเวสสะ ดู แพศย์.
1116เวสารัชชะเวสารัชชะ (Vesrajja) intrepidity; perfect self-confidence.
1117เวียนเทียนเวียนเทียน ดู ประทักษิณ.
1118ไวยาวัจกรไวยาวัจกร (Veyyvaccakara) a servant; attend?ant; monks
1119ศรัทธาศรัทธา ดู สัทธา.
1120ศรัทธาไทยศรัทธาไทย (Saddhdeyya) a gift of faith; a gift offered through faith.
1121ศาลพระภูมิศาลพระภูมิ (Bhummadevahna*) (guardian-) spirit house.
1122ศาลาศาลา (Sl) hall; pavilion; wayside shelter; study and merit-making hall; public building; preaching hall; multipurpose hall.
1123ศาลาการเปรียญศาลาการเปรียญ ดู การเปรียญ.
1124ศาสดาศาสดา (Satthu) a teacher; master; (the Six) Teachers; (T.) the founder of a religion.
1125ศาสดา"ศาสดา
1126ศาสดาพยากรณ์ศาสดาพยากรณ์ (Angatavattu*) a prophet.
1127ศาสนสมบัติศาสนสมบัติ (Ssanasampatti*) ecclesiastical property; temporalities.
1128ศาสนา"ศาสนา1 (Ssana) teaching; message; doc?trine; the Dispensation. ศาสนา2 (Samaya
1129ศาสนาจารย์ศาสนาจารย์ (Ssancariya) a religious teacher; moral instructor; missionary. เทียบ อนุศาสนาจารย์.
1130ศาสนิกศาสนิก (Ssanika) an adherent; follower.
1131ศิษย์วัด"ศิษย์วัด (rmika
1132ศีลศีล (Sla; Sikkhpada) 1. morality; moral con?duct. 2. a precept; rule of morality; training rule.
1133ศีลธรรมศีลธรรม (Sla; Sucarita; cra) morality; morals.
1134ศีลาจารวัตร"ศีลาจารวัตร (Slcravatta*) moral conduct
1135ศูทรศูทร (Sudda) a person of the lowest caste; the workers; those who contribute the necessary physical labour; a Sudra; ser?vant; menial; workpeople.
1136โศกโศก (Soka) grief; sorrow.
1137สกทาคามิผลสกทาคามิผล (Sakadgmiphala) the Fruit of Once-Returning.
1138สกทาคามิมรรคสกทาคามิมรรค (Sakadgmimagga) the Path of Once-Returning.
1139สกทาคามี"สกทาคามี
1140สกลมหาสังฆปริณายก"สกลมหาสังฆปริณายก (Sakalamahsagha?pariyaka) top leader of the entire Great Sangha; head of the national Sangha; the secondary title attached to the title of สมเด็จพระสังฆราช (Sagharja)
1141สกวาทีสกวาที (Sakavd) the affirmative; proposer.
1142สงกรานต์"สงกรานต์ (Mahsakanti) (T.) the festival celebrated on the day of the passage of the Sun to Aries
1143สงเคราะห์สงเคราะห์ (Sagaha) 1. to treat kindly; give help; favour; aid. 2. to compile; collect; comprise; include; group.
1144สงฆ์สงฆ์ (Sagha) community; assemblage; a chapter of (not less than four) Buddhist monks; the Sangha; the Order; the Buddhist clergy; the Buddhist church; Holy Brotherhood.
1145สงสาร"สงสาร (Sasra
1146สติสติ (Sati) mindfulness; attentiveness; detached watching; awareness.
1147สติปัฏฐานสติปัฏฐาน (Satipahna) (the four) Founda?tions of Mindfulness; setting up of mind?fulness.
1148สติวินัยสติวินัย (Sativinaya) verdict of innocence; procedure for the acquittal of an Arahant who has fully-developed mindfulness.
1149สเตกิจฉา"สเตกิจฉา (Satekicch) adj. curable; amend?able; remediable. n. monastic offences which can be corrected through some kinds of punishment
1150สถูปสถูป (Thpa) a relic mound; reliquary mound; tope; cairn; monument erected over the ashes of a holy person; stupa.
1151สทารสันโดษสทารสันโดษ (Sadrasantosa) contentment with one
1152สนทนาธรรมสนทนาธรรม ดู ธรรมสากัจฉา.
1153สบง"สบง (Antaravsaka) inner garment; the under?garment of a Buddhist monk
1154สพรหมจารีสพรหมจารี (Sabrahmacr) a fellow monk; fellow in the holy life; co-celibate.
1155สภาวะสภาวะ (Sabhva) nature; condition; state; reality.
1156สภาวธรรมสภาวธรรม (Sabhvadhamma) principle of nature; natural condition; natural pheno?menon.
1157สมชีวิตาสมชีวิตา (Samajvit) balanced livelihood; regular life; living economically; living within one
1158สมณะสมณะ (Samaa) a recluse; a Buddhist monk.
1159สมณธรรมสมณธรรม (Samaadhamma) duties of a monk; monastic observances.
1160สมณพราหมณ์สมณพราหมณ์ (Samaa-brhmaa) recluses and brahmins; ascetics and priests; the recluses and mendicants of non-Vedic or non-Brahmanical systems (such as Buddhism and Jainism) and the brahmins of the priestly caste of the Vedic religion.
1161สมณศักดิ์สมณศักดิ์ (Samaasatti*) eccl. honorific rank; title.
1162สมณสัญญาสมณสัญญา (Samaasa) awareness of one
1163สมณสารูปสมณสารูป (Samaasruppa) a monk
1164สมณุเทศสมณุเทศ (Samauddesa) a novice.
1165สมเด็จ"สมเด็จ (Upasagharja*) Somdech; any of the highest dignitaries in the hierarchy of the Thai Sangha
1166สมถะสมถะ (Samatha) calm; tranquillity; quietude of heart.
1167สมถกัมมัฏฐาน"สมถกัมมัฏฐาน
1168สมถภาวนาสมถภาวนา (Samathabhvan) concentration development; the method and practice of concentrating the mind; tranquillity de?velopment.
1169สมบัติสมบัติ (Sampatti) success; attainment; achieve?ment; accomplishment; advantage; fulfilment; happiness; bliss; fortune; wealth; prosperity; perfection; soundness; validity.
1170สมภารสมภาร ดู เจ้าอาวาส.
1171สมโภชสมโภช ดู ฉลอง.
1172สมมติ"สมมติ
1173สมมติสงฆ์"สมมติสงฆ์
1174สมมติสัจจะ"สมมติสัจจะ
1175สมาทานสมาทาน (Samdna) undertaking; observance; acceptance. v. to undertake; take upon oneself.
1176สมาธิสมาธิ (Samdhi) concentration; one-pointedness of mind; mental discipline.
1177สมานัตตตาสมานัตตตา (Samnattat) impartiality; sociability; state of equality; even and equal treatment; equality and partici?pation.
1178สมาบัติสมาบัติ (Sampatti) attainment; meditative attainments.
1179สมุจเฉทวิมุตติสมุจเฉทวิมุตติ (Samucchedavimutti) deliver?ance by extirpation.
1180สมุฏฐานสมุฏฐาน (Samuhna) origination; cause.
1181สมุทัยสมุทัย (Samudaya) the Cause of Suffering; the Origin of Suffering.
1182สยัมภู"สยัมภู
1183สยมภู"สยัมภู
1184สรงน้ำสรงน้ำ (Nhyati) v. (of a monk or novice) to bathe.
1185สรณะสรณะ (Saraa) refuge; help; protection; guide; remembrance.
1186สรณคมน์"สรณคมน์
1187สรณาคมน์"สรณคมน์
1188สรภัญญะสรภัญญะ (Sarabhaa) intoning; a particular mode of recitation (allowable to monks).
1189สรรเสริญ"สรรเสริญ
1190สรีระสรีระ (Sarra) the (physical) body.
1191สลากภัตสลากภัต (Salkabhatta) food to be distri?buted by tickets; ticket-food.
1192สวดปาฏิโมกข์"สวดปาฏิโมกข์
1193สวดพระอภิธรรมสวดพระอภิธรรม (Abhidhammabhaana*) funeral chanting (of Abhidhamma excerpts); requiem chanting.
1194สวดมนต์"สวดมนต์
1195สวดมนต์"สวดมนต์
1196สวรรค์สวรรค์ (Sagga) a place of happiness; heaven; heavenly abode.
1197สหธรรมิกสหธรรมิก (Sahadhammika) co-religionists; fellow Dhamma-farer.
1198สฬายตนะสฬายตนะ (Sayatana) the six senses; sense-bases; sense-organs; sense-spheres.
1199สอุปาทิเสสนิพพานสอุปาทิเสสนิพพาน (Saupdisesa-nibbna) Nibbna realized with the body remaining; Nibbna with the substratum of life remaining.
1200สักกายทิฏฐิสักกายทิฏฐิ (Sakkyadihi) self-illusion; the delusion of self; belief in a personal self; theory of soul; egoistic view.
1201สักการะสักการะ (Sakkra) honour; worship; hospitality.
1202สัคคะสัคคะ ดู สวรรค์.
1203สังขตธรรมสังขตธรรม (Sakhatadhamma) things con?ditioned by causes; things produced by combination of causes; conditioned or com?pounded things.
1204สังขาร"สังขาร (Sakhra) 1. compounded things; component things; conditioned things; the world of phenomena; all things which have been made up by pre-existing causes
1205สังคณีสังคณี ดู ธัมมสังคณี.
1206สังคหวัตถุสังคหวัตถุ (Sagahavatthu) objects of sym?pathy; objects of favour; principles of kindly treatment; principles of service and social integration.
1207สังคายนา"สังคายนา
1208สังคีติ"สังคายนา
1209สังฆกรรมสังฆกรรม (Saghakamma) an act or cere?mony performed by a chapter of Buddhist monks assembled in solemn conclave; a formal act.
1210สังฆคุณสังฆคุณ (Saghagua) (the nine) virtues of the Sangha.
1211สังฆทานสังฆทาน (Saghadna) offering to the Order; gift to the Sangha; offering dedicated to the Sangha; gift dedicated to the Community as a whole.
1212สังฆนายกสังฆนายก (Saghanyaka*) Eccl. Prime Minister.
1213สังฆเภทสังฆเภท (Saghabheda) schism; causing dissension among the Order; the creation of a schism in the Sangha.
1214สังฆมณฑลสังฆมณฑล (Saghamaala) the Order; the Monastic Order; the Sangha; the monkhood.
1215สังฆมนตรีสังฆมนตรี Eccl. Minister. ดู คณะสังฆมนตรี.
1216สังฆราช"สังฆราช
1217สังฆสภาสังฆสภา (Saghasabh) Eccl. Assembly.
1218สังฆาฏิสังฆาฏิ (Saghi) the outer robe of a Bud?dhist monk.
1219สังฆาทิเสสสังฆาทิเสส (Saghdisesa) an offence entail?ing initial and subsequent meetings of the Sangha; Formal Meeting.
1220สังฆาธิการสังฆาธิการ (Saghdhikra*) an ecclesiastical official; eccl. administrative officer.
1221สังฆานุสติสังฆานุสติ (Saghnussati) recollection of the Order; reflection on the virtue of the Sangha.
1222สังฆาวาสสังฆาวาส (Saghvsa*) the monastic precincts; living quarters of the monks.
1223สังยุตตนิกายสังยุตตนิกาย (Sayuttanikya) Collection of Connected Discourses; Book of the Kindred Sayings; name of the third main division of the Sutta Piaka.
1224สังโยชน์สังโยชน์ (Sayojana) (the ten) Fetters (that bind man to the round of rebirth).
1225สังวรสังวร (Savara) restraint.
1226สังวรปธานสังวรปธาน (Savarapadhna) the effort to prevent the arising of unrisen evils; the effort to avoid unwholesome states.
1227สังวาสสังวาส (Savsa) communion.
1228สังเวคะสังเวคะ (Savega) sense of urgency.
1229สังเวชนียสถานสังเวชนียสถาน (Savejanyahna) a place apt to rouse the sense of urgency; (the Four) Holy Places of Buddhism.
1230สังสารวัฏสังสารวัฏ ดู สงสาร.
1231สังเสทชะสังเสทชะ (Sasedaja) moisture-born crea?tures.
1232สัจจะสัจจะ (Sacca) truth; truthfulness.
1233สัจจธรรมสัจจธรรม (Sacca) the truth; Truth.
1234สัจฉิกาตัพพธรรม"สัจฉิกาตัพพธรรม (Sacchiktabbadhamma) that which is to be realized
1235สัญญมะ"สัญญมะ (Saama
1236สัญญาสัญญา (Sa) perception; idea; ideation.
1237สัญญาบัตรสัญญาบัตร (Sapaa*) commission; royal certificate of appointment. เทียบ ตราตั้ง.
1238สัญโญชน์สัญโญชน์ ดู สังโยชน์.
1239สัตตาวาสสัตตาวาส (Sattvsa) (the nine) spheres in?habited by beings; abodes of beings.
1240สัตตาหกรณียะสัตตาหกรณียะ (Satthakaraya) business to be attended to within seven days; grounds or occasions on which monks are permitted to leave the rains-residence for the limited time of seven days.
1241สัตบุรุษ"สัตบุรุษ (Sappurisa) a good
1242สัตว์สัตว์ (Satta) a being; living being; creature; person.
1243สัททารมณ์สัททารมณ์ (Saddrammaa) audible object; sound.
1244สัทธรรมสัทธรรม (Saddhamma) the true Dhamma; true doctrine; doctrine of the good; good law; good principle.
1245สัทธรรมปฏิรูปก์สัทธรรมปฏิรูปก์ (Saddhammapairpaka) false doctrine; pseudo-Dhamma.
1246สัทธาสัทธา (Saddh) faith; confidence.
1247สัทธาจริตสัทธาจริต (Saddhcarita) the devout; the faithful-natured; one of faithful temperament.
1248สัทธาสัมปทาสัทธาสัมปทา (Saddhsampad) achievement of faith.
1249สัทธิวิหาริกสัทธิวิหาริก (Saddhivihrika) a co-resident; pupil.
1250สันดานสันดาน ดู สันตานะ.
1251สันโดษ"สันโดษ (Santuhi
1252สันตติสันตติ (Santati) continuity (especially of con?sciousness); a series of moments.
1253สันตานะ"สันตานะ (Santna) 1. continuity of subli-minal consciousness; the ever moving
1254สันติสันติ (Santi) peace; tranquillity; calmness.
1255สันตุฏฐีสันตุฏฐี ดู สันโดษ.
1256สัปปายะสัปปายะ (Sappya) 1. adj. beneficial; whole?some; suitable; favourable. 2. favourable condition.
1257สัปปิสัปปิ (Sappi) ดู เนยใส.
1258สัปปุริสสัปปุริส ดู สัตบุรุษ.
1259สัปปุริสธรรมสัปปุริสธรรม (Sappurisadhamma) virtue of the righteous; (the seven) qualities of a good man.
1260สัพพัญญุตญาณสัพพัญญุตญาณ (Sabbautaa) omnis?cience.
1261สัพพัญญูสัพพัญญู (Sabba) the Omniscient One; an epithet of the Buddha.
1262สัมปชัญญะสัมปชัญญะ (Sampajaa) clear comprehen?sion; discrimination; circumspection; clear consciousness; awareness.
1263สัมปทาสัมปทา (Sampad) achievement; fulfilment; accomplishment; attainment; success; happiness.
1264สัมปรายะสัมปรายะ (Samparya) a future life; the beyond; the hereafter; spirituality.
1265สัมปรายภพสัมปรายภพ (Samparya) a future existence; next life; future life.
1266สัมปรายิกัตถะสัมปรายิกัตถะ (Samparyikattha) gain for the hereafter; future benefit; spiritual welfare; sources of happiness in the future life.
1267สัมผัปปลาปะสัมผัปปลาปะ (Samphappalpa) frivolous talk; idle talk; vain talk.
1268สัมผัสสัมผัส ดู ผัสสะ.
1269สัมพุทธะสัมพุทธะ (Sambuddha) one who has been well enlightened or has thoroughly under?stood; a Buddha; the Buddha.
1270สัมภเวสีสัมภเวสี (Sambhaves) lit. seeking birth or existence. 1. a living being at the first stage of life or during the birth-process; a being yet to be born. 2. a being subject to rebirth; worldling. 3. (T.) a spirit seeking (or awaiting) rebirth. เทียบ ภูต.
1271สัมมัปปธานสัมมัปปธาน (Sammappadhna) (the Four) Great Efforts; Supreme Efforts; Right Efforts.
1272สัมมากัมมันตะสัมมากัมมันตะ (Sammkammanta) Right Action; Right Conduct; Right Behaviour.
1273สัมมาทิฏฐิสัมมาทิฏฐิ (Sammdihi) Right View; Right Understanding.
1274สัมมาวาจาสัมมาวาจา (Sammvc) Right Speech.
1275สัมมาวายามะสัมมาวายามะ (Sammvyma) Right Effort; Right Endeavour; Right Exertion.
1276สัมมาสังกัปปะสัมมาสังกัปปะ (Sammsakappa) Right Thought; Right Mental Attitude; Right Motives; Right Aspiration.
1277สัมมาสติสัมมาสติ (Sammsati) Right Mindfulness; Right Attentiveness.
1278สัมมาสมาธิสัมมาสมาธิ (Sammsamdhi) Right Concen?tration.
1279สัมมาสัมพุทธะสัมมาสัมพุทธะ (Sammsambuddha) the Fully (or Perfectly) Enlightened One.
1280สัมมาอาชีวะสัมมาอาชีวะ (Sammjva) Right Livelihood; Right Living; Right Means of Livelihood; Right Pursuits.
1281สัมมุขาวินัย"สัมมุขาวินัย (Sammukhvinaya) verdict in the presence of (a Sangha
1282สัสสตทิฏฐิสัสสตทิฏฐิ (Sassatadihi) eternalism; the doctrine of the continuance of the soul after death; the doctrine that soul and the world are eternal.
1283สากัจฉาสากัจฉา (Skacch) conversation; dis?cussion.
1284สาชีพสาชีพ (Sjva) the code of discipline; all the disciplinary rules abiding on the life of the monk.
1285"สาเฐยยะสาไถย "
1286สาธยายสาธยาย ดู สวดมนต์ [ในพุทธศาสนา].
1287สามเณรสามเณร (Smaera) a novice; one who is ordained by taking the Three Refuges and observes the Ten Precepts.
1288สามเณรีสามเณรี (Smaer) a female novice; female apprentice of a nun.
1289สามัคคีสามัคคี (Smagg) concord; unity; harmony; unanimity; union.
1290สามัญลักษณะ"สามัญลักษณะ (Smaalakkhaa) the Common Characteristics (of component things)
1291สามีจิกรรมสามีจิกรรม (Smcikamma) proper act of re?spect; opportune gestures of respect.
1292สายสิญจน์สายสิญจน์ (Parittasutta*) sacred thread; sacred cord.
1293สารัมภะสารัมภะ (Srambha) contention; vying; pre?sumption.
1294สาราณียธรรมสาราณียธรรม (Sryadhamma) states of con?ciliation; virtues for fraternal living.
1295สารีริกธาตุสารีริกธาตุ ดู ธาตุ.
1296สาวกสาวก (Svaka) a disciple; hearer; follower.
1297สำนักสงฆ์"สำนักสงฆ์ (Saghanivsa*
1298สำรวมสำรวม (Savara) 1. to be composed; self-controlled; restrained; decorous; sedate. 2. commingled; mixed (food).
1299สิกขมานาสิกขมานา (Sikkhamn) a female novice undergoing a probationary course of two years (before receiving the higher ordination).
1300สิกขาสิกขา (Sikkh) learning; study; training; dis?cipline.
1301สิกขาบทสิกขาบท (Sikkhpada) a disciplinary rule; rule of morality; precept; training rule.
1302สีมาสีมา (Sm) a boundary; limit; precinct; consecrated area (established by sanc?tioned boundaries).
1303สีลสีล (Sla) morality; moral practice; moral conduct; code of morality; Buddhist ethics; a precept; rule of morality.
1304สีลมัย"สีลมัย (Slamaya) (merit) to be gained through
1305สีลวิสุทธิสีลวิสุทธิ (Slavisuddhi) purity of morality; puri?fication of morality.
1306สีลสัมปทาสีลสัมปทา (Slasampad) achievement of vir?tue; fulfilment of moral conduct.
1307สีลสามัญญตาสีลสามัญญตา (Slasmaat) equality in moral conduct; unity in moral or disci?plinary prac?tices.
1308สีลสิกขาสีลสิกขา ดู อธิศีลสิกขา.
1309สีลัพพตปรามาสสีลัพพตปรามาส (Slabbataparmsa) adher?ence to mere rules and rituals; clinging to rules and vows; overestimation regarding the efficacy of rules and observances.
1310สีลัพพตุปาทานสีลัพพตุปาทาน (Slabbatupdna) clinging to mere rules and rituals; adherence to rites and ceremonies; attachment to the belief in the efficacy of religious ceremonies and rituals.
1311สีลานุสติสีลานุสติ (Silnussati) recollection of moral?ity; reflection on the advantages of morality or on one
1312สีหไสยาสีหไสยา (Shaseyy) lying like a lion; lying on the right side.
1313สึก"สึก (Uppabbajati
1314สุกขวิปัสสกสุกขวิปัสสก (Sukkhavipassaka) a dry-visioned Arahant; bare-insight worker.
1315สุขสุข (Sukha) 1. happiness; ease; joy; comfort; pleasure. 2. physical or bodily happiness or ease.
1316สุคตสุคต (Sugata) the Happy One; the Well-Farer; the Buddha.
1317สุคติสุคติ (Sugati) (the two or twenty-seven) Happy States; blissful states of existence; good bourn.
1318สุจริตสุจริต (Sucarita) right conduct; good con?duct; uprightness.
1319สุตะสุตะ (Suta) that which is heard or learnt; hearing; learning.
1320สุตตนิบาตสุตตนิบาต (Suttanipta)
1321สุตตันตปิฎกสุตตันตปิฎก (Suttantapiaka)
1322สุตมยปัญญาสุตมยปัญญา (Sutamayapa) understanding acquired by learning; wisdom resulting from study.
1323สุททะสุททะ ดู ศูทร.
1324สุทธาวาสสุทธาวาส (Suddhvsa) (the Five) Pure Abodes (in the Form Sphere) where the Non-Returners are reborn.
1325สุภาษิตสุภาษิต (Subhsita) pleasant speech; well-spoken words; a proverb.
1326สุราเมรยมัชชปมาทัฏฐานสุราเมรยมัชชปมาทัฏฐาน (Surmerayamajja?pamdahna) (taking) intoxicants tending to cloud the mind; intoxicants causing carelessness.
1327สุริยคติสุริยคติ (Suriyagati*) the system of a solar calendar.
1328สูตรสูตร (Sutta; Suttanta) a discourse; dialogue; aphorism.
1329สูตร"สูตร
1330เสขะ"เสขะ
1331เสขิยวัตรเสขิยวัตร (Sekhiyadhamma; Sekhiyavatta) (the seventy-five) rules for training; rules of good breed?ing; the code of etiquette.
1332เสนาสนะเสนาสนะ (Sensana) sleeping and sitting; bed and seat; dwelling; lodging.
1333โสกะโสกะ ดู โศก.
1334โสดาบันโสดาบัน (Sotpanna) a Stream-Enterer; Stream-Winner; one who has attained the first stage of holiness.
1335โสดาปัตติผลโสดาปัตติผล (Sotpattiphala) the Fruition of Stream-Entry; Fruit of Stream-Entrance.
1336โสดาปัตติมรรคโสดาปัตติมรรค (Sotpattimagga) the Path of Stream-Entrance; Path of Stream-Attainment.
1337โสตทวารโสตทวาร (Sotadvra) the ear-door; ear- avenue.
1338โสตวิญญาณโสตวิญญาณ (Sotavia) ear-consciousness.
1339โสมนัสโสมนัส (Somanassa) a pleasurable mental feeling; mental pleasure; glad-mindedness; joy; delight.
1340โสรัจจะโสรัจจะ (Soracca) gentleness; meekness; suavity; gentility; refinement; mannerli?ness; graciousness.
1341โสวจัสสตาโสวจัสสตา (Sovacassat)
1342โสฬสโสฬส (Soasa) sixteen.
1343ไสยาไสยา (Seyy) bed; bedding; sleep; rest; lying down; reclining.
1344หงสบาทหงสบาท (Hasapda) crimson.
1345หนังสือสุทธิหนังสือสุทธิ (Suddhipaa*) identity card; iden?tification papers.
1346หน้าตักหน้าตัก (Pallakappama)
1347หน้าบันหน้าบัน (Gahasikhara) gable; pediment.
1348หอฉันหอฉัน (Bhattagga) refectory.
1349หอไตรหอไตร (Tipiaklaya*; Potthakgra*; Ganthlaya*) monastery library; Scripture Library; library of sacred writings.
1350หอระฆังหอระฆัง (Gaighara) belfry; bell tower.
1351หอสวดมนต์หอสวดมนต์ (Sajjhyanasl*) chanting hall; hall for daily meeting and chanting.
1352หทัยวัตถุหทัยวัตถุ (Hadayavatthu) heart-base; mind-base; the heart; the physical base of mental life.
1353หลุดพ้น"หลุดพ้น
1354หสิตุปปาทจิตหสิตุปปาทจิต (Hasituppdacitta) smile-producing consciousness.
1355หัตถบาสหัตถบาส (Hatthapsa) the distance within a hand
1356หิริหิริ (Hiri) moral shame.
1357หีนยานหีนยาน (Hnayna) the Lesser Vehicle; the Smaller Vehicle; the Southern School of Buddhism; Theravda.
1358เหตุเหตุ (Hetu) a cause; causal condition; root-cause.
1359ไหว้"ไหว้ (Vandana
1360อกตัญญูอกตัญญู (Akata) ungrateful.
1361อกรณียกิจอกรณียกิจ (Akarayakicca) deed which should not be done; improper action; unbefitting action.
1362อกาลมรณะอกาลมรณะ (Aklamaraa) untimely death.
1363อกิริยทิฏฐิอกิริยทิฏฐิ (Akiriyadihi) lit. the theory of non-action; the theory that there is no after-effect of action; view of the inefficacy of action. อกิริยวาท ก็ว่า.
1364อกุศลอกุศล (Akusala) adj. unwholesome; demeri?torious; immoral; kammically unwholesome; unskilful. n. demerit; bad action.
1365อกุศลกรรมอกุศลกรรม (Akusalakamma) an evil action; unwholesome action.
1366อกุศลกรรมบถอกุศลกรรมบถ (Akusalakammapatha) (the ten?fold) way of bad action; unwholesome course of action.
1367อกุศลจิตอกุศลจิต (Akusalacitta) demeritorious thought; immoral consciousness.
1368อกุศลมูลอกุศลมูล (Akusalamla) (the three) roots of evil; the roots of bad actions; kammically unwholesome roots; demeritorious roots.
1369อกุศลวิตกอกุศลวิตก (Akusalavitakka) unwholesome thought.
1370อคติอคติ (Agati) wrong way of behaviour; prejudice; bias.
1371อโคจรอโคจร (Agocara) wrong pasture; wrong resort; non-resorts for alms; improper haunts; evil haunts.
1372องค์องค์ (Aga) factor; constituent.
1373องค์การปกครององค์การปกครอง (Saghaplandhikra*) Board of Eccl. Administration.
1374องค์การเผยแผ่องค์การเผยแผ่ (Dhammapaksandhikra*) Board of Propagation.
1375องค์การศึกษาองค์การศึกษา (Ssanasikkhdhikra*) Board of Education.
1376องค์การสาธารณูปการองค์การสาธารณูปการ (Sdhraakrdhikra*) Board of Public Works.
1377อจินไตยอจินไตย (Acinteyya) the (four) unthinkables.
1378อดิเรกจีวรอดิเรกจีวร (Atirekacvara) extra robe.
1379อดิเรกลาภอดิเรกลาภ (Atirekalbha) extra acquisitions.
1380อติถิพลีอติถิพลี (Atithibali) offering to guests; reception.
1381อติมานะอติมานะ (Atimna) pride; arrogance; con?tempt; disdain; scorn.
1382อเตกิจฉา"อเตกิจฉา (Atekicch) adj. incurable; unamendable; irremediable. n. the four major offences
1383อทินนาทานอทินนาทาน (Adinndna) taking what is not given; stealing.
1384อทุกขมสุขอทุกขมสุข (Adukkhamasukha) neither pain nor happiness; indifferent feeling. adj. neither painful nor pleasurable.
1385อโทสะอโทสะ (Adosa) non-hatred; non-anger; amity; hatelessness.
1386อธรรมอธรรม (Adhamma) misconduct; unrighteous?ness; injustice; false doctrine. adj. unjust; unrighteous.
1387อธิกมาสอธิกมาส (Adhikamsa) intercalary month; (a year with) an extra eighth lunar month.
1388อธิกรณ์อธิกรณ์ (Adhikaraa) a case; question; affair; lawsuit; dispute; disciplinary case of dispute; legal process; legal question.
1389อธิกรณสมถะ"อธิกรณสมถะ (Adhikaraasamatha) settling of a case
1390อธิกวารอธิกวาร (Adhikavra) intercalary lunar day; (a year with) an extra day (15th of the seventh waning moon).
1391อธิกสุรทินอธิกสุรทิน (Adhikasuradina*) (T.) intercalary solar day; (a year with) an extra day (29 February).
1392อธิจิตตสิกขาอธิจิตตสิกขา (Adhicittasikkh) training in higher mentality; mental discipline.
1393อธิปไตยอธิปไตย (Adhipateyya) 1. supremacy. 2. (T.) sovereignty.
1394อธิปัญญาสิกขาอธิปัญญาสิกขา (Adhipasikkh) training in higher wisdom.
1395อธิโมกข์อธิโมกข์ (Adhimokkha) determination; resolu?tion; conviction.
1396อธิศีลสิกขาอธิศีลสิกขา (Adhislasikkh) training in higher morality.
1397อธิษฐานอธิษฐาน (Adhihna) resolve; decision; reso?lution; determination. v. to determine (a robe or a bowl) for regular personal use.
1398อนภิชฌาอนภิชฌา (Anabhijjh) non-covetousness; non-avarice.
1399อนัตตตาอนัตตตา (Anattat) soullessness; egolessness.
1400อนัตตาอนัตตา (Anatt) adj. no-soul; soulless; not-self. n. non-self; non-ego.
1401อนาคามิผลอนาคามิผล (Angmiphala) the Fruit of Never-Returning; the Result of the Non-Returner.
1402อนาคามิมรรคอนาคามิมรรค (Angmimagga) the Path of Never-Returning; the Path of the Non-Returner.
1403อนาคามี"อนาคามี
1404อนาคาริกอนาคาริก (Angrika) lit. a homeless one; one who enters the homeless life without formally entering the Sangha.
1405อนิจอนิจ (Anicca) adj. impermanent; transient.
1406อนิจจตาอนิจจตา (Aniccat) impermanence; tran?siency.
1407อนิฏฐารมณ์อนิฏฐารมณ์ (Anihrammaa) unpleasant or unagreeable object.
1408อนิยตอนิยต (Aniyata) Indefinite Rules; undeter?mined offence.
1409อนุจรอนุจร (Anucara) follower; attendant; com?panion; accompanier; retainer; retinue; entourage.
1410อนุฎีกาอนุฎีกา (Anuk)?a sub-subcommentary.
1411อนุบัญญัติอนุบัญญัติ (Anupaatti) auxiliary regulation; supplementary rule; additional rule.
1412อนุปสัมบันอนุปสัมบัน (Anupasampanna) one who has not yet received the full ordination; novices and the laity; unordained one.
1413อนุปาทินนกอนุปาทินนก (Anupdinnaka) adj. not grasped by craving or false view; kammically ungrasped.
1414อนุปาทิเสสนิพพานอนุปาทิเสสนิพพาน (Anupdisesa-nibbna) Nibbna without any remainder of physical existence; Nibbna without the Five Aggregates remaining.
1415อนุปุพพิกถาอนุปุพพิกถา (Anupubbikath) a gradual instruction; graduated sermon; regulated exposition of the ever more valued and sublime subjects.
1416อนุพยัญชนะอนุพยัญชนะ (Anubyajana) subsidiary charac?teristics.
1417อนุโมทนาอนุโมทนา (Anumodan) 1. thanks-giving; chanting the holy stanzas of blessings. 2. rejoice; approval; appreciation; con?gratulation.
1418อนุรักขนาปธานอนุรักขนาปธาน (Anurakkhanpadhna) the effort to maintain or augment arisen good.
1419อนุโลมอนุโลม (Anuloma) conforming; in proper order; in forward order.
1420อนุวาทาธิกรณ์อนุวาทาธิกรณ์ (Anuvddhikaraa) legal questions concerning accusations.
1421อนุศาสน์อนุศาสน์ (Anussana) advice; instruction.
1422อนุศาสนาจารย์อนุศาสนาจารย์ (Anussancariya) a chaplain; minister; religious or moral instructor.
1423อนุสติอนุสติ (Anussati) constant mindfulness; (the ten) Reflections; recollection.
1424อนุสัยอนุสัย (Anusaya) latent dispositions; underlying tendencies; (the seven) Evil Inclinations or Biases.
1425อนุสาวนาอนุสาวนา (Anusvan) announcement; proclamation.
1426อนุสาวนาจารย์อนุสาวนาจารย์ (Anusvancariya) ordination-proclaiming teacher; (Second) Ordination-Teacher.
1427อนุสาสนีปาฏิหาริย์อนุสาสนีปาฏิหาริย์ (Anussanpihriya) the miracle of teaching; the wonder worked by the instruction (of the Dhamma).
1428อเนสนาอเนสนา (Anesan) wrong way of earning one
1429อบายอบาย (Apya) state of loss and woe; unhappy existence; sorrowful ways.
1430อบายภูมิอบายภูมิ (Apyabhmi) (the four) planes of loss and woe; (the four) states of misery; (the four) lower worlds; unhappy existence.
1431อบายมุขอบายมุข (Apyamukha) cause of ruin; ways of squandering wealth; ruinous ways of life; vicious ways of conduct.
1432อปจายนะอปจายนะ (Apacyana) reverence; humility.
1433อปจายนมัยอปจายนมัย (Apacyanamaya) (merit) to be gained through being humble or respectful.
1434อปทานอปทาน (Apadna)
1435อปราปริยเวทนียกรรมอปราปริยเวทนียกรรม (Aparpariyavedanya?kamma) indefinitely effective kamma.
1436อปโลกน์อปโลกน์ (Apalokana) v. to look towards for approval; consult; obtain an approval by consultation.
1437อปโลกนกรรมอปโลกนกรรม (Apalokanakamma) the act of obtaining consent or permission by con?sultation.
1438อพยาบาทอพยาบาท (Abypda) non-hatred; absence of ill-will; loving-kindness.
1439อภิชฌาอภิชฌา (Abhijjh) covetousness.
1440อภิญญาอภิญญา (Abhi) (five or six kinds of) Higher Knowledge; Superknowledges; Super?normal Powers; higher psychic powers.
1441อภิธรรมอภิธรรม (Abhidhamma) the Higher Doctrine; Further Dhamma; the analytic doctrine of the Buddhist Canon.
1442อภิธรรมปิฎกอภิธรรมปิฎก (Abhidhammapiaka) the Abhi?dhamma Piaka; the Basket of the Higher Doctrine.
1443อภิเนษกรมณ์อภิเนษกรมณ์ ดู มหาภิเนษกรมณ์.
1444อภิสมัยอภิสมัย (Abhisamaya) attainment; realization; penetration.
1445อภิสมาจารอภิสมาจาร (Abhisamcra) higher training in proper conduct; higher practice of the train?ing; rules about decent conduct; specialized or minor precepts.
1446อภิสัมโพธิอภิสัมโพธิ (Abhisambodhi) the supreme en?lightenment.
1447อมตะอมตะ (Amata) the deathless state; ambrosia; Nibbna; immortal.
1448อมูฬหวินัยอมูฬหวินัย (Amhavinaya) verdict of past insanity.
1449อโมหะอโมหะ (Amoha) non-delusion; wisdom; knowledge; undeludedness.
1450อโยนิโสมนสิการอโยนิโสมนสิการ (Ayonisomanasikra) dis?orderly or distracted attention; unsystematic attention; improper or unwise consider?ation; lack of analytic reflection.
1451อรรคสาวกอรรคสาวก ดู อัครสาวก.
1452อรรถอรรถ ดู อัตถะ.
1453อรรถกถาอรรถกถา (Ahakath) a commentary.
1454อรหัตตผลอรหัตตผล (Arahattaphala) the Fruit of the Worthy One; the final stage of holiness; final freedom.
1455อรหัตตมรรคอรหัตตมรรค (Arahattamagga) the Path of the Worthy One; the Path of Arahatship.
1456อรหันต์"อรหันต์
1457อรหันตฆาตอรหันตฆาต (Arahantaghta) the murder of an Arahant.
1458อรัญวาสีอรัญวาสี (Araavs) one who dwells in the forest; forest-dwelling monk; the forest order.
1459อริยทรัพย์อริยทรัพย์ (Ariyadhana) the sublime treasure; noble treasure; noble wealth.
1460อริยบุคคลอริยบุคคล (Ariyapuggala) a noble individual; noble one; holy person.
1461อริยผลอริยผล (Ariyaphala) the (four) Noble Fruits; Fruits of the Holy Life.
1462อริยมรรคอริยมรรค (Ariyamagga) 1. the (four) Noble Paths; Sublime Paths of the Holy Life. 2. the Noble (Eightfold) Path.
1463อริยสัจจ์อริยสัจจ์ (Ariyasacca) the Noble Truth; (Cattri Ariyasaccni) the Four Noble Truths; the Four Holy Truths.
1464อรูปฌานอรูปฌาน (Arpajhna) the (four) Absorptions of the Formless Sphere.
1465อรูปภพอรูปภพ ดู อรูปโลก.
1466อรูปราคะอรูปราคะ (Arparga) desire for life in the formless worlds; greed for the formless; greed for immaterial existence; attachment to formless realms.
1467อรูปโลกอรูปโลก (Arpaloka) the formless world; the world of the formless; the Formless Realms; the Immaterial Sphere.
1468อรูปาวจรอรูปาวจร (Arpvacara) adj. belonging to the Formless Plane.
1469อรูปาวจรภูมิอรูปาวจรภูมิ (Arpvacarabhmi) the Formless Plane; Formless Sphere; Immaterial Sphere.
1470อลัชชีอลัชชี (Alajj) shameless monk; immoral monk.
1471อโลภะอโลภะ (Alobha) non-greed; greedlessness; liberality; generosity.
1472อวมงคลอวมงคล (Avamagala) bad luck; ill omen; adj. unlucky; unauspicious; (T.) funeral.
1473อวหารอวหาร (Avahra) action of stealing.
1474อวิชชาอวิชชา (Avijj) ignorance; nescience; lack of knowledge; delusion.
1475อวิโรธนะอวิโรธนะ (Avirodhana) non-obstruction; non-opposition; non-violation; non-deviation from the Dhamma.
1476อวิหิงสาอวิหิงสา ดู อหิงสา.
1477อเวจีอเวจี (Avci) the Avci Hell; the lowest hell.
1478อสงไขยอสงไขย (Asakheyya) incalculable.
1479อสทิสทานอสทิสทาน (Asadisadna) Unparalleled Gift; incomparable alms-giving.
1480อสังขตธรรมอสังขตธรรม (Asakhatadhamma) that which is not conditioned by any cause; the Unconditioned; Nibbna.
1481อสุภะอสุภะ (Asubha) 1. ugly; loathsome. n. loath?someness; impurity. 2. a corpse.
1482อสุรกายอสุรกาย (Asurakya) the plane of Asura demons; demons.
1483อเสขะอเสขะ (Asekha) one who does not require any further training; an Arahant; the adept.
1484อหังการอหังการ (Ahakra) lit. the making of the utterance
1485อหิงสา"อหิงสา
1486อวิหิงสา"อหิงสา
1487อเหตุกทิฏฐิอเหตุกทิฏฐิ (Ahetukadihi) lit. the theory of causelessness; the theory that there is no cause of a phenomenon; doctrine of non-causality. อเหตุกวาท ก็ว่า.
1488อโหสิกรรมอโหสิกรรม (Ahosikamma) defunct kamma; an act or thought which has no longer any potential force.
1489อักโกธะอักโกธะ (Akkodha) non-anger; freedom from hatred.
1490อัครสาวก"อัครสาวก (Aggasvaka) the most distinguished disciples; (the two) Chief Dis?ciples
1491อังคาร"อังคาร (Agra) 1. charcoal; ashes. 2. ash; the ashes
1492อังคาสอังคาส (Parivisana) v. to serve with food; wait upon at a meal.
1493อังคุตตรนิกายอังคุตตรนิกาย (Aguttaranikya) the collec?tion of discourses arranged in accordance with number; Adding-One Collection; Collection of Numerical Sayings; the Book of the Gradual Sayings; name of the fourth main division of the Sutta Piaka.
1494อังสะอังสะ (Asa) 1. a part; side. 2. shoulder. 3. (T.) shoulder piece; chest cloth; the sleeve?less one-shouldered singlet of a monk.
1495อัจฉริยะอัจฉริยะ (Acchariya) adj. wonderful; marvel?lous; astonishing; exceptional; extra?ordinary; (T.) genius.
1496อัญชลีอัญชลี ดู พนมมือ.
1497อัณฑชะอัณฑชะ (Aaja) egg-born creatures; the oviparous.
1498อัตตกิลมถานุโยคอัตตกิลมถานุโยค (Attakilamathnuyoga) Self-Mortification; the constant attachment to Self-Mortification.
1499อัตตวาทุปาทานอัตตวาทุปาทาน (Attavdupdna) attach?ment to the self- (or soul-) theory; the belief in a persistent self or soul; clinging to the Ego-belief.
1500อัตตสัมมาปณิธิอัตตสัมมาปณิธิ (Attasammpaidhi) setting oneself in the right course; aspiring and directing oneself in the right way; perfect self-adjustment; thorough pursuit or devel?opment of one
1501อัตตัญญุตาอัตตัญญุตา (Attaut) the quality of one who knows oneself; knowing oneself.
1502อัตตาอัตตา (Att) 1. self; soul; ego; personal entity. 2. mind; the whole personality.
1503อัตตาธิปไตยอัตตาธิปไตย (Attdhipateyya) self-depend?ence; self-reliance; supremacy of self; dominant influence by oneself (or by self-regard).
1504อัตถะอัตถะ (Attha) 1. meaning; the spirit; the correct sense; essence. 2. benefit; advantage; gain; welfare; the good. 3. goal; purpose.
1505อัตถจริยาอัตถจริยา (Atthacariy) benefaction; useful conduct or behaviour; doing a favour; life of service; doing good.
1506อัตถปฏิสัมภิทาอัตถปฏิสัมภิทา (Atthapaisambhid) know?ledge of the meaning (of words); the Discrimination of the Meaning; analytic insight of consequence.
1507อัตถัญญุตาอัตถัญญุตา (Atthaut) the quality of one who knows what is useful or who knows the correct meaning of something; know?ledge of the meaning; knowing the pur?pose; knowing the consequence.
1508อัตภาพอัตภาพ (Attabhva) personality; individuality.
1509อันตคาหิกทิฏฐิอันตคาหิกทิฏฐิ (Antaghikadihi) (the ten) views taking extreme sides; the view of the extremist; extremist view.
1510อันตรวาสกอันตรวาสก (Antaravsaka) ดู สบง.
1511อันตาอันตา (Ant) extremes (the two extremes).
1512อันติมวัตถุอันติมวัตถุ (Antimavatthu) an extreme offence; ultimate or worst transgression; Defeat;Prjika offence.
1513อันเตวาสิกอันเตวาสิก (Antevsika) lit. one who lives in; a monk who lives under his teacher; a pupil; apprentice.
1514อัปปนาสมาธิอัปปนาสมาธิ (Appansamdhi) fixed concen?tration; established concentration; full con?centration; attainment-concentration; absorption concentration.
1515อัปปมัญญาอัปปมัญญา (Appama) the Unbounded States; the Illimitables.
1516อัปปมาทะอัปปมาทะ (Appamda) non-negligence; heedfulness; zeal; diligence; earnestness; carefulness.
1517อัปปิจฉตาอัปปิจฉตา (Appicchat) paucity of wishes; frugality; desiring little; simplicity.
1518อัพโพหาริกอัพโพหาริก (Abbohrika) insignificant; negli?gible; ineffective.
1519อัพยากฤตอัพยากฤต (Abykata; Avykata) adj. indeter?minate; neutral; unexplained.
1520อัสสาทะอัสสาทะ (Assda) enjoyment; attraction; satisfaction; gratification; advantage.
1521อัสสาสะอัสสาสะ (Asssa) in-breathing; inhalation.
1522อากาสอากาส [ธาตุ] (ksa) space.
1523อากาสานัญจายตนะอากาสานัญจายตนะ (ksnacyatana) the Sphere of Unbounded Space; the Realm of Infinity of Space.
1524อากิญจัญญายตนะอากิญจัญญายตนะ (kicayatana) the Sphere (or Realm) of Nothingness.
1525อาคันตุกะอาคันตุกะ (gantuka) a guest; new-comer; stranger.
1526อาฆาตอาฆาต (ghta) malice; hatred; revenge?fulness.
1527อาจาระอาจาระ (cra) conduct; behaviour.
1528อาจารย์อาจารย์ (cariya) a teacher; regular instructor.
1529อาจิณณกรรมอาจิณณกรรม (ciakamma) habitual kamma; habitual act.
1530อาชชวะอาชชวะ honesty; integrity.
1531อาชีวก"อาชีวก (jvaka) a kind of non-Buddhist ascetics
1532อาชีวปาริสุทธิศีลอาชีวปาริสุทธิศีล (jvaprisuddhisla) dis?cipline as regards purity of livelihood; Purity of Conduct connected with Liveli?hood.
1533อาตมันอาตมัน (Att; Sanskrit: tman) the self; soul.
1534อาทิกัมมิกะอาทิกัมมิกะ (dikammika) 1. name of the first main division of the Vinaya Piaka. 2. the beginner; the first transgressor; the first doer.
1535อาทิพรหมจรรย์อาทิพรหมจรรย์ (dibrahmacariya) rudiments of the training in the Holy Life; funda?mentals of the Sublime Life; fundamental or major precepts.
1536อาทีนพ"อาทีนพ
1537อาทีนวะ"อาทีนพ
1538อาเทสนาปาฏิหาริย์อาเทสนาปาฏิหาริย์ (desanpihriya) mar?vellous ability of mind-reading or guessing other people
1539อานาปานสติอานาปานสติ (npnasati) mindfulness on breathing; mindfulness regarding breath?ing.
1540อานิสงส์อานิสงส์ (nisasa) profit; merit; good result; advantage.
1541อาบัติอาบัติ (patti) an ecclesiastical offence; offence.
1542อาปัตตาธิกรณ์"อาปัตตาธิกรณ์ (pattdhikaraa) legal ques?tions concerning offences; legal processes concerning committed offences
1543อาโปธาตุอาโปธาตุ (podhtu) lit. the liquid element; water; cohesion; the element of cohesion.
1544อามิสอามิส (misa) food; flesh; materiality; material things. adj. material; physical; carnal.
1545อามิสทาน"อามิสทาน (misadna) donation of requisites (i.e. food
1546อายตนะอายตนะ (yatana) the Twelve Spheres; the Twelve Bases; bases. ภายใน: sense-organs; the (six) senses; sense-bases; sense-fields. ภายนอก: sense-objects and mind-object.
1547อายุอายุ (yu) 1. age; life-span. 2. longevity; long life.
1548อายุสังขารอายุสังขาร (yusakhra) constituents of life; vital principle. ดู ปลงอายุสังขาร.
1549อารมณ์อารมณ์ (rammaa) sense-objects; an object of consciousness.
1550อารักขสัมปทาอารักขสัมปทา (rakkhasampad) the achieve?ment of protection; to be endowed with wariness or watchfulness.
1551อารามิกอารามิก (rmika) monastery-attendant.
1552อาสน์สงฆ์อาสน์สงฆ์ (Saghsana*) monks
1553อาสวะอาสวะ (sva) mental intoxication or defilement; worldly influxes; accumulation; outflows; corruption; canker; taint; pollution.
1554อาสวักขยญาณอาสวักขยญาณ (savakkhayaa) the know?ledge of the cessation of mental intoxi?cation; knowledge of the destruction of cankers; knowledge that the outflows are extinct.
1555อาสันนกรรมอาสันนกรรม (sannakamma) death-proximate kamma; a kamma done immediately before death; proximate kamma.
1556อาสาฬหบูชาอาสาฬหบูชา (shapj) worship on the full-moon day of the sha month (the eighth lunar month) in commemoration of the First Sermon and the foundation of the Buddhist order.
1557อาหารอาหาร (hra) food; nutriment.
1558อิจฉาอิจฉา (Icch) 1. desire. 2. (T.) ดู อิสสา.
1559อิติวุตตกะอิติวุตตกะ (Itivuttaka)
1560อิทธิอิทธิ (Iddhi) success; supernormal power; psychic power; magical power.
1561อิทธิบาทอิทธิบาท (Iddhipda) the Four Paths of Accom?plishment; Means of Accomplishment; the means of accomplishing one
1562อิทธิปาฏิหาริย์อิทธิปาฏิหาริย์ (Iddhipihriya) a wonder of psychic power; marvel; miracle.
1563อิทธิวิธิอิทธิวิธิ (Iddhividhi) psychic powers; different psychic powers; various magical powers.
1564อินทรีย์อินทรีย์ (Indriya) 1. the sense-faculties; the sense-forces. 2. spiritual faculties; faculties.
1565อินทรียสังวรศีลอินทรียสังวรศีล (Indriyasavarasla) dis?cipline as regards sense-restraint; Sense-Restraint; purity of conduct consisting in the re?straint of the senses.
1566อิริยาบถอิริยาบถ (Iriypatha) deportment; posture.
1567อิสสาอิสสา (Iss) envy; jealousy.
1568อุกเขปนียกรรมอุกเขปนียกรรม (Ukkhepanyakamma) the formal act of suspension; ostracism.
1569อุคคหนิมิตต์อุคคหนิมิตต์ (Uggahanimitta) mental image; learning sign; sign to be grasped.
1570อุจเฉททิฏฐิอุจเฉททิฏฐิ (Ucchedadihi) annihilationism; the doctrine of the annihilation (of the soul); belief in the annihilation of the soul.
1571อุฏฐานสัมปทาอุฏฐานสัมปทา (Uhnasampad) the achieve?ment of persistent effort.
1572อุตราสงค์อุตราสงค์ (Uttarsaga) the upper robe.
1573อุตริมนุสธรรมอุตริมนุสธรรม (Uttarimanussadhamma) super?human state; extraordinary attainment.
1574อุตุนิยามอุตุนิยาม (Utuniyma) physical inorganic order; physical laws.
1575อุทเทสิกเจดีย์"อุทเทสิกเจดีย์ (Uddesikacetiya) shrine by dedi?cation; memorial object of worship refer?ring to the Buddha
1576อุทธัจจะอุทธัจจะ (Uddhacca) restlessness; unrest; distraction; flurry.
1577อุทธัจจกุกกุจจะอุทธัจจกุกกุจจะ (Uddhaccakukkucca) restless?ness and worry; flurry and worry; restless?ness and anxiety.
1578อุทานอุทาน (Udna) an utterance; a paean;
1579อุทิศกุศล"อุทิศกุศล
1580อุบายอุบาย (Upya) means; method; resource; ex?pedient.
1581อุบาสกอุบาสก (Upsaka) lit. one who comes or sits near; a lay devotee; a devout or faithful layman; lay Buddhist.
1582อุบาสิกาอุบาสิกา (Upsik) a female devotee; a female lay follower.
1583อุเบกขาอุเบกขา (Upekkh) 1. equanimity; even?mindedness; neutrality; poise. 2. indiffer?ence; neutral feeling; neither pleasurable nor painful feeling.
1584อุโบสถ"อุโบสถ (Uposatha) 1. observance; the obser?vance of the Eight Precepts. 2. biweekly recitation of the Vinaya rules by a chapter of Buddhist monks; the days for special meetings of the order
1585อุโบสถศีลอุโบสถศีล (Uposathasla) the Eight Precepts observed by lay devotees on Uposatha days.
1586อุปกิเลสอุปกิเลส (Upakkilesa) impurity; defilement.
1587อุปฆาตกกรรมอุปฆาตกกรรม (Upaghtakakamma) destruc?tive kamma.
1588อุปจารอุปจาร (Upacra) neighbourhood; surround?ing area.
1589อุปจารสมาธิอุปจารสมาธิ (Upacrasamdhi) proximate concentration; approaching concentration; neighbourhood-concentration; access-concentration.
1590อุปฐาก"อุปฐาก
1591อุปัฏฐาก"อุปฐาก
1592อุปนาหะอุปนาหะ (Upanha) ill-will; grudge; enmity.
1593อุปปัชชเวทนียกรรมอุปปัชชเวทนียกรรม (Upapajjavedanya?kamma) subsequently effective kamma; kamma ripen??ing in the next life.
1594อุปปาทะอุปปาทะ (Uppda) arising; genesis.
1595อุปปีฬกกรรมอุปปีฬกกรรม (Upapakakamma) obstructive kamma; counteractive kamma.
1596อุปมาอุปมา (Upam) simile; parable.
1597อุปสมบทอุปสมบท (Upasampad) full (or higher) ordi?nation; taking up the Bhikkhuship; Full Admission to the Sangha; Ordination Cere?mony. v. to be ordained; enter the monk?hood; join the Order.
1598อุปสัมบันอุปสัมบัน (Upasampanna) the ordained; a Bhikkhu or Bhikkhun.
1599อุปัชฌาย์อุปัชฌาย์ (Upajjhya) a spiritual teacher; pre?ceptor.
1600อุปัตถัมภกกรรมอุปัตถัมภกกรรม (Upatthambhakakamma) suppor?tive kamma.
1601อุปาทานอุปาทาน (Updna) attachment; clinging; grasping.
1602อุปาทานขันธ์อุปาทานขันธ์ (Updnakkhandha) aggregate (as object) of clinging.
1603อุปาทายรูปอุปาทายรูป (Updyarpa) the Derivatives; derivative or secondary material properties dependent on the Four Great Essentials; material qualities derived from the Four Great Essentials; derivative matter.
1604อุปาทินนกะอุปาทินนกะ (Updinnaka) lit. grasped by crav?ing and false view; kammically acquired; kammically grasped.
1605อุปายาสอุปายาส (Upysa) despair.
1606อุพเพงคาปีติอุพเพคาปีติ; อุพเพงคาปีติ (Ubbegpti; Ubbeg???-pti) uplifting joy; thrilling emotion.
1607อุพเพคาปีติอุพเพคาปีติ; อุพเพงคาปีติ (Ubbegpti; Ubbeg???-pti) uplifting joy; thrilling emotion.
1608เอกัคคตาเอกัคคตา (Ekaggat) one-pointedness (of mind); mental one-pointedness; con?centration.
1609เอตทัคคะเอตทัคคะ (Etadagga) foremost; first or best of that class or type.
1610โอกกันติกาปีติโอกกันติกาปีติ (Okkantikpti) oscillating interest; showering joy.
1611โอชาโอชา (Oj) nutritive essence; nutriment.
1612โอตตัปปะโอตตัปปะ (Ottappa) moral fear; moral dread.
1613โอปปาติกะโอปปาติกะ (Opaptika) creatures having spon?taneous births.
1614โอวาทโอวาท (Ovda) admonition; exhortation; advice.
1615โอวาทปาฏิโมกข์โอวาทปาฏิโมกข์ (Ovdapimokkha) the Prin?cipal Teaching; the Fundamental Teach?ing; exhortatory Pimokkha.